factograf
AF

Been

Been
Hierdie artikel behandel die anatomiese verskynsel in organismes. Vir die gelyknamige ledemaat, sien been (ledemaat).

Been bestaan uit 'n harde grondstof waarin veral die soute kalsiumkarbonaat en kalsiumfosfaat voorkom. Onder die mikroskoop vertoon been 'n definitiewe en kenmerkende patroon van weefselrangskikking. In die lengte van die been loop 'n groot aantal klein kanale, Havers se kanale. Hulle is met mekaar verbind en besit onder andere 'n aar, 'n slagaar, 'n senuwee en 'n limfvaat.

Rondom Havers se kanale kom die beenweefsel in konsentriese lae of lamelle voor. In die lamelle is daar 'n menigte vloeistofgevulde holtes, die lakunes. In elke lakune word 'n beensel aangetref. Die lakunes (holtes) is deur middel van fyn kanale (kanalikuli) met mekaar en ook met Havers se kanale in verbinding. Só 'n groep konsentriese lae met hul fyn kanale wat 'n Havers se kanaal omring, word Havers se stelsel genoem.

Twee soorte been kan onderskei word, naamlik harde been (kompakte been) en sponsbeen. Die skag van 'n langbeen bestaan uit harde been en die koppe uit sponsbeen. Aan die buitekant word been begrens deur 'n veselagtige membraan, die periosteum.

Bronne

  • Senior Biologie, Du Toit, Van Rensburg, Du Toit, Botha, Van der Merwe, Volschenk, Van der Westhuyzen, De Kock, Niebuhr. Nasionale Opvoedkundige Uitgewery Beperk, 1989.

Eksterne skakels

Read next

In 168 languages

afAlemannischአማርኛaragonésÆngliscالعربيةܐܪܡܝܐঅসমীয়াasturianuAtikamekwаварAymar aruazərbaycancaتۆرکجهбашҡортсаBasa BaliBoarischBikol Centralбеларуская (тарашкевіца)беларускаяBetawiбългарскиবাংলাbrezhonegbosanskiBatak Mandailingcatalà閩東語 / Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄کوردیcorsučeštinaчӑвашлаCymraegdanskdagbanliDeutschZazakiΕλληνικάEnglishEsperantoespañoleestieuskaraفارسیsuomiNa Vosa VakavitifrançaisarpetanNordfriiskFryskGaeilgeGàidhliggalegoAvañe'ẽBahasa Hulontalo客家語 / Hak-kâ-ngîעבריתहिन्दीhrvatskiKreyòl ayisyenmagyarհայերենԱրեւմտահայերէնinterlinguaJaku IbanBahasa IndonesiaIñupiatunгӀалгӀайIdoíslenskaitaliano日本語JawaქართულიTaqbaylitKabɩyɛTyapKumoringGĩkũyũқазақшаಕನ್ನಡ한국어کٲشُرkurdîKʋsaalkernowekLatinaLëtzebuergeschлаккуLingua Franca NovaLimburgslombardlingálalietuviųlatviešuBasa BanyumasanмокшеньMalagasyолык марийMinangkabauмакедонскиമലയാളംмонголमराठीBahasa Melayuမြန်မာဘာသာمازِرونیNāhuatlनेपाल भाषाNederlandsnorsk nynorskoccitanOromooଓଡ଼ିଆਪੰਜਾਬੀPangasinanpolskiپنجابیپښتوportuguêsRuna Simiromânăarmãneashtiрусскийसंस्कृतम्ᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤsicilianuScotsسنڌيdavvisámegiellasrpskohrvatski / српскохрватскиTaclḥitසිංහලSimple EnglishslovenčinaslovenščinaSoomaaligashqipсрпски / srpskiSundasvenskaKiswahiliதமிழ்తెలుగుтоҷикӣไทยTagalogSetswanatoki ponaTürkçeтатарча / tatarçaукраїнськаاردوoʻzbekcha / ўзбекчаTiếng ViệtVolapükwalonWinaray吴语მარგალურიייִדישYorùbáVahcuengh文言閩南語 / Bân-lâm-gí粵語中文isiZulu

Text from Wikipedia, CC BY-SA 4.0 · Source article