Mizantropia to ogólna nienawiść, niechęć lub nieufność wobec gatunku ludzkiego, ludzkich zachowań lub ludzkiej natury. Osobę wyznającą takie poglądy nazywa się mizantropem. Postawa ta stanowi negatywną ocenę ludzkości jako całości, opartą na ludzkich wadach, a mizantropi uważają, że wady te charakteryzują wszystkich lub większość ludzi i nie dają się łatwo skorygować bez całkowitej przemiany dominującego sposobu życia.
Formy i zakres




Badacze wyróżniają kilka rodzajów mizantropii, zależnie od rodzaju postawy, sposobu jej wyrażania oraz tego, wobec kogo jest skierowana. Postawa może opierać się na emocjach lub na teoretycznym osądzie, może obejmować także samego mizantropa lub wyłączać kilka podziwianych osób. Niektórzy mizantropi potępiają siebie, inni uważają się za lepszych od reszty. Przejawy tej postawy są bardzo zróżnicowane: od destrukcyjnego pragnienia krzywdzenia innych lub wycofania się z życia społecznego, przez działalność mającą na celu poprawę ludzkości, po rezygnacyjny quietyzm i humor wyśmiewający absurdalność ludzkiej kondycji.
Spór i wpływ



Zwolennicy wskazują na wady moralne, intelektualne i estetyczne, takie jak okrucieństwo, chciwość, dogmatyzm oraz obojętność wobec cierpienia, uznając je za wystarczający powód do potępienia ludzkości. Krytycy odpowiadają, że poważne wady dotyczą jedynie skrajnych przypadków, a ludzie posiadają także cnoty. Mizantropię omawiali filozofowie tacy jak Diogenes, Thomas Hobbes i Arthur Schopenhauer, pojawia się ona w niektórych naukach religijnych, a jej motywy występują w utworach Williama Szekspira, Moliera i Jonathana Swifta.
