factograf
PL
Zaloguj się

nazistyczny polityk i minister propagandy (1897–1945)

Joseph Goebbels

  • 1 min czytania
  • W 99 językach
  • 17 obrazów
  • Artykuł autorski Factograf
Joseph Goebbels

Joseph Goebbels (1897–1945) był niemieckim politykiem i filologiem, który w latach 1933–1945, aż do samobójstwa, pełnił funkcje gauleitera Berlina, głównego propagandzisty NSDAP oraz ministra propagandy Rzeszy. Należał do najbliższych współpracowników Adolfa Hitlera, słynął z umiejętności przemawiania w miejscach publicznych i otwartego antysemityzmu, a także opowiadał się za coraz surowszą dyskryminacją, w tym za eksterminacją Żydów i innych grup w czasie Holokaustu. Zmarł jeden dzień po tym, jak objął po Hitlerze urząd kanclerza Niemiec.

Młodość i wykształcenie

Bundesarchiv Bild 146-1968-101-20A, Joseph Goebbels, przycięte
Bundesarchiv Bild 146-1968-101-20A, Joseph Goebbels, przycięte
Bundesarchiv Bild 119-2406-01, Berlin Lustgarten, przemówienie Josepha Goebbelsa
Bundesarchiv Bild 119-2406-01, Berlin Lustgarten, przemówienie Josepha Goebbelsa
Bundesarchiv Bild 102-17049, Joseph Goebbels podczas przemówienia
Bundesarchiv Bild 102-17049, Joseph Goebbels podczas przemówienia
Goebbels wykorzystał śmierć Horsta Wessela (na zdjęciu) w 1930 roku jako narzędzie propagandy przeciwko „komunistycznym podludziom”.
Goebbels wykorzystał śmierć Horsta Wessela (na zdjęciu) w 1930 roku jako narzędzie propagandy przeciwko „komunistycznym podludziom”.
Goebbels i jego córka Helga z Adolfem Hitlerem w Heiligendamm
Goebbels i jego córka Helga z Adolfem Hitlerem w Heiligendamm
Nazistowskie palenie książek w Berlinie, 10 maja 1933
Nazistowskie palenie książek w Berlinie, 10 maja 1933
6 obrazów

Urodzony w 1897 roku w Rheydt w skromnej katolickiej rodzinie, Goebbels w dzieciństwie cierpiał na chorobę i miał zdeformowaną prawą stopę, co uniemożliwiło mu służbę wojskową podczas I wojny światowej. Studiował literaturę i historię na kilku niemieckich uniwersytetach, a w 1922 roku uzyskał w Heidelbergu doktorat z filologii. Pragnąc zostać opublikowanym autorem, borykał się z problemami finansowymi i pracował jako korepetytor, dziennikarz i urzędnik bankowy, a jego twórczość coraz wyraźniej odzwierciedlała antysemityzm i wrogość wobec nowoczesnej kultury.

Kariera i praca propagandowa

W Berlinie w dniu urodzin Goebbelsa w 1938 roku rozdano bezpłatne radioodbiorniki.
W Berlinie w dniu urodzin Goebbelsa w 1938 roku rozdano bezpłatne radioodbiorniki.
Hitler był centralną postacią zjazdu w Norymberdze w 1934 roku; przed podium widoczni są Leni Riefenstahl i jej ekipa.
Hitler był centralną postacią zjazdu w Norymberdze w 1934 roku; przed podium widoczni są Leni Riefenstahl i jej ekipa.
Stara synagoga Ohel Jakob w Monachium po Nocy Kryształowej
Stara synagoga Ohel Jakob w Monachium po Nocy Kryształowej
Kobieta w Berlinie z żółtą gwiazdą
Kobieta w Berlinie z żółtą gwiazdą
Realizacja kroniki filmowej na linii frontu, styczeń 1941
Realizacja kroniki filmowej na linii frontu, styczeń 1941
5 obrazów

Goebbels wstąpił do NSDAP w 1924 roku, w 1926 roku został mianowany gauleiterem Berlina, gdzie rozwinął swoje zainteresowanie propagandą jako środkiem promowania partii. Po przejęciu władzy przez nazistów w 1933 roku jego Ministerstwo Propagandy objęło kontrolę nad wiadomościami, mediami, sztuką i przepływem informacji w Niemczech. Szczególnie skutecznie wykorzystywał radio i film, a propaganda partyjna koncentrowała się na antysemityzmie, atakach na chrześcijańskie kościoły oraz, po 1939 roku, na kształtowaniu morale żołnierzy i ludności cywilnej.

Wojna totalna i śmierć

Przemówienie w Sportpalast, 18 lutego 1943, z transparentem „Wojna totalna – najkrótsza wojna”.
Przemówienie w Sportpalast, 18 lutego 1943, z transparentem „Wojna totalna – najkrótsza wojna”.
Goebbels (w środku) i minister uzbrojenia Albert Speer (po lewej stronie Goebbelsa) obserwują próby rakiet w Peenemünde, sierpień 1943
Goebbels (w środku) i minister uzbrojenia Albert Speer (po lewej stronie Goebbelsa) obserwują próby rakiet w Peenemünde, sierpień 1943
Goebbels wręcza 16-letniemu członkowi Hitlerjugend Willemu Hübnerowi Krzyż Żelazny za obronę Lubania (dziś Lubań, Polska)
Goebbels wręcza 16-letniemu członkowi Hitlerjugend Willemu Hübnerowi Krzyż Żelazny za obronę Lubania (dziś Lubań, Polska)
Rodzina Goebbelsów, w tym pasierb Goebbelsa Harald Quandt
Rodzina Goebbelsów, w tym pasierb Goebbelsa Harald Quandt
Zdjęcie po pojednaniu, zamówione przez Hitlera, 1938
Zdjęcie po pojednaniu, zamówione przez Hitlera, 1938
5 obrazów

W 1943 roku Goebbels nalegał, by Hitler wprowadził środki prowadzenia wojny totalnej, a w lipcu 1944 roku Hitler mianował go pełnomocnikiem Rzeszy ds. wojny totalnej; w tej roli jego starania o zwiększenie liczby pracowników zbrojeniówki i armii w znacznej mierze zakończyły się niepowodzeniem. Gdy w 1945 roku Niemcy stanęły w obliczu klęski, Goebbels przeniósł się wraz z rodziną do bunkra Hitlera w Berlinie. Po samobójstwie Hitlera krótko pełnił funkcję kanclerza, po czym 1 maja 1945 roku wraz z żoną Magdą zabił swoje sześcioro dzieci, a następnie popełnił samobójstwo.

W 99 językach

Редакція Factograf · Opublikowano 14 października 2026 · Częściowo na podstawie Wikipedii, CC BY-SA 4.0 · Artykuł źródłowy