factograf
FY

Ladakh

Ladakh


Ladakh is in unyterritoarium fan Yndia. It leit yn it noardlike part fan it lân yn it heechlizzende Himalaya-berchtme. Ladakh grinzget yn it noarden en easten oan Tibet, yn it suden oan 'e dielsteat Himachal Pradesh en yn it westen oan it unyterritoarium Jammu en Kasjmier. Ladakh stiet bekend om syn rûge lânskip, Tibetaansk-boedistyske kultuer en de strategyske lizzing oan 'e âlde Siderûte.

Geografy

De Indus yn Ladakh.
De Indus yn Ladakh.

Ladakh is it heechste plato fan Yndia, mei in gemiddelde hichte fan mear as 3.000 meter. It lânskip wurdt bepaald troch de berchrêgen fan 'e Karakoram en de Himalaya. De rivier de Indus streamt fan east nei west troch it gebiet. Fanwegen de lizzing yn 'e reinskaad fan 'e Himalaya is Ladakh in kâlde heechlânswoastyn, dêr't hast gjin rein falt.

Skiednis

Histoarysk sjoen wie Ladakh in selsstannich keninkryk. Troch de iuwen hinne hie it nauwe bannen mei Tibet, wat hjoed-de-dei noch altyd werom te sjen is yn 'e arsjitektuer en de religy; it wurdt dêrom ek wol "Lyts Tibet" neamd. Yn 1834 waard it ferovere troch de Dogra's en ûnderdiel fan 'e steat Jammu en Kasjmir. Op 31 oktober 2019 waard Ladakh loskeppele fan Jammu en Kasjmir en krige it de status fan in apart unyterritoarium.

Grinskwestjes

Kaart mei de gebieten dêr't Yndia oanspraak op makket.
Kaart mei de gebieten dêr't Yndia oanspraak op makket.

De krekte grinzen fan Ladakh binne ûnderwerp fan ynternasjonale konflikten. Yndia makket oanspraak op in folle grutter gebiet as wat it lân op dit stuit de fakto bestjoert. It eastlike diel, Aksai Chin, wurdt sûnt de jierren 1950 bestjoerd troch Sina. Yn it westen grinzget Ladakh oan Gilgit-Baltistan, in gebiet dat ûnder Pakistaansk bestjoer stiet, mar ek troch Yndia opeaske wurdt. De feitlike grins mei Sina stiet bekend as de Line of Actual Control (LAC).

Bestjoer

Ladakh wurdt bestjoerd troch in luitenant-gûverneur dy't beneamd wurdt troch de presidint fan Yndia. It gebiet is opdield yn twa distrikten:

  • Leh: It eastlike diel, dêr't de mearderheid fan 'e befolking boedistysk is.
  • Kargil: It westlike diel, dêr't de mearderheid moslim is.

Ekonomy

Thiksaykleaster.
Thiksaykleaster.

Toerisme is de wichtichste ynkomstenboarne foar Ladakh, foaral foar minsken dy't komme foar de natoer, de kleasters en berchsporten. Dêrnjonken is lânbou wichtich yn 'e dellingen, dêr't benammen nôt en abrikoazen ferboud wurde. Fanwegen de grinzen mei Pakistan en Sina is it leger dúdlik oanwêzich yn it gebiet.

Boarnen en ferwizings

  • Offisjele webside fan 'e oerheid fan Ladakh.


Read next

In 91 languages

Text from Wikipedia, CC BY-SA 4.0 · Source article