Gymnotidae เป็นวงศ์หนึ่งของปลามีก้านครีบ จัดอยู่ในอันดับ Gymnotiformes ปลาในวงศ์นี้พบเฉพาะในน้ำจืดของอเมริกากลางและอเมริกาใต้ มีชื่อสามัญในภาษาอังกฤษว่า Naked-back knifefish ซึ่งปลาทุกชนิดในวงศ์นี้จะมีอวัยวะที่มีการปรับเพื่อการรับรู้ไฟฟ้า มีการจำแนกชนิดปลาวงศ์นี้อย่างถูกต้อง 43 ชนิด ใน 2 สกุล ปลาในวงศ์นี้เป็นสัตว์หากินกลางคืนและมักพบในแหล่งน้ำนิ่ง เช่น แม่น้ำลึกหรือหนองน้ำ ในบริเวณที่กระแสน้ำเชี่ยว และอาจฝังตัวอยู่ในดินหรือโคลนเพื่อเลี่ยงกระแสน้ำเชี่ยว
ลักษณะทางกายภาพ
เช่นเดียวกับปลาในอันดับ Gymnotiformes อื่น ปลาในวงศ์ Gymnotidae มีลักษณะลำตัวแบบพื้นฐานของปลาผี โดยมีลำตัวยาวเรียวคล้ายปลาไหล ไม่มีครีบหลังและครีบก้นและมีครีบทวารที่ยาวมาก ซึ่งใช้ในการเคลื่อนไหว
สมาชิกของสกุล Electrophorus คือปลาไหลไฟฟ้า ซึ่งสามารถสร้างการปล่อยกระแสไฟฟ้าได้ทั้งแบบรุนแรง (สูงสุดถึง 600 โวลต์) และอ่อน (น้อยกว่า 1 โวลต์) เพื่อใช้ในการล่าเหยื่อ และการสื่อสารหรือการนำทางของปลาตามลำดับ ปลาไหลไฟฟ้าเป็นปลาที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในปลากลุ่มนี้ สามารถเติบโตได้ยาวมากกว่า 2 เมตร (6.6 ft) ส่วนปลาในสกุล Gymnotus จะยาวตั้งแต่ประมาณ 10–100 เซนติเมตร (0.3–3.3 ft)
ปลาผีเหล่านี้ยังใช้ไฟฟ้าเพื่อช่วยในการเคลื่อนไหวและการนำทางในน้ำ เนื่องจากมีการมองเห็นที่จำกัด
สกุล
ตามข้อมูลจาก Eschmeyer's Catalog of Fishes ปัจจุบันมีปลาในวงศ์นี้ทั้งหมด 43 ชนิด ซึ่งอยู่ใน 2 สกุล โดยแต่ละสกุลนั้นอยู่ในวงศ์ย่อยที่มีเพียงสกุลเดียว
- วงศ์ย่อย Electrophorinae Gill, 1872
- สกุล Electrophorus Gill, 1864 (3 ชนิด)
- วงศ์ย่อย Gymnotinae Rafinesque, 1815
- สกุล Gymnotus Linnaeus, 1758 (40 ชนิด)
ในอดีตมีการจัดสกุล Electrophorus ให้อยู่ในวงศ์แยกของตัวเอง Electrophoridae และฐานข้อมูล ITIS (Integrated Taxonomic Information System) ยังคงจัดให้เป็นเช่นนั้น แต่จากหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ที่มีอยู่ในปัจจุบันไม่สนับสนุนการจำแนกดังกล่าว และองค์กรหรือผู้เชี่ยวชาญด้านอนุกรมวิธานอื่นไม่ได้ยึดตามแนวทางนี้
