Yodo-dono (1569 – 1615), znana także jako Yodo-gimi lub Lady Chacha, była japońską postacią historyczną późnego okresu Sengoku. Była nałożnicą i drugą żoną władcy Toyotomiego Hideyoshiego oraz matką jego syna i następcy Hideyoriego. Po upadku Rady Pięciu Starszych pełniła funkcję opiekunki syna i wraz z nim prowadziła ostatni opór przeciwko szogunatowi Tokugawów podczas oblężenia Osaki. Jej powiązania rodzinne zarówno z klanem Toyotomi, jak i z klanem Tokugawa postawiły ją w centrum stosunków między dwoma najpotężniejszymi rodami tego okresu.
Pochodzenie i młodość

Była najstarszą z trzech córek daimyō Azai Nagamasy i jego żony Oichi, młodszej siostry Ody Nobunagi. Po śmierci ojca w 1573 roku Hideyoshi został jej ojczymem i opiekunem. Jej młodsza siostra Oeyo została żoną drugiego szoguna, Tokugawy Hidetady, i matką jego następcy, co zapewniło rodzinie trwałe powiązanie z dynastią Tokugawów. Yodo-dono słynęła z umiejętności w poezji waka oraz z silnego zainteresowania przyszłością rodu Toyotomi.
Rola w polityce Toyotomich

Po urodzeniu Hideyoriego w 1593 roku stała się ulubioną żoną Hideyoshiego i otrzymała zamek Yodo. Po śmierci Hideyoshiego w 1598 roku pełniła funkcję opiekunki syna i faktycznie stanęła na czele zamku Osaka. W okresie napięć poprzedzających bitwę pod Sekigaharą w 1600 roku zachowała ostrożne stanowisko w imieniu rodu Toyotomi i nie zaangażowała formalnie syna po żadnej ze stron, co później Tokugawa Ieyasu wykorzystał jako uzasadnienie własnych działań.
Dziedzictwo

Po śmierci Hideyoshiego została buddyjską zakonnicą pod imieniem Daikōin i ufundowała świątynię Yogen-in ku pamięci swoich rodziców. W kolejnych latach pisarze wspierający szogunat Tokugawów często przedstawiali ją jako występną i rozwiązłą kobietę odpowiedzialną za upadek klanu Toyotomi. Zachowane relacje kupców handlujących dobrami luksusowymi dostarczają także wiedzy o mecenacie i upodobaniach kobiet z uprzywilejowanych warstw jej czasów.
