Sokrates (ok. 470 – 399 p.n.e.) był starożytnym greckim filozofem z klasycznych Aten, prawdopodobnie pierwszym zachodnim filozofem moralności. Silnie wpłynął na swojego ucznia Platona, który w dużej mierze zapoczątkował tradycję zachodniej filozofii. Sokrates nie pozostawił żadnych pism, dlatego znany jest głównie z relacji swoich uczniów, Platona i Ksenofonta, oraz innych starożytnych autorów. W 399 p.n.e. został oskarżony o bezbożność i demoralizowanie młodzieży, skazany na śmierć i stracony przez wypicie trucizny.
Źródła i problem sokratejski







Sokrates nie pozostawił własnych pism. Większość wiedzy o nim pochodzi od Platona i Ksenofonta, którzy byli jego uczniami, a także od komediopisarza Arystofanesa, który był jego współczesnym. Ich relacje często się wzajemnie wykluczają, co utrudnia badaczom odtworzenie jego rzeczywistych poglądów. Ta trudność nosi nazwę problemu sokratejskiego. Wiele z tych źródeł przybiera formę dialogów, w których występuje Sokrates, gatunek nazwany później przez Arystotelesa dialogiem sokratejskim.
Metoda i dziedzictwo






W dialogach Platona Sokrates za pomocą krótkich pytań i odpowiedzi bada pojęcia, takie jak cnoty, zwykle kończąc na impasie. Często twierdził, że nic nie wie, co dało początek terminom ironia sokratejska oraz metoda sokratejska. Jego idee ukształtowały późniejszą filozofię starożytną i były studiowane przez uczonych średniowiecznych i islamskich. Humaniści renesansowi, a także późniejsi myśliciele, tacy jak Kierkegaard i Nietzsche, również się nim zajmowali, a jego wizerunek pozostaje szeroko znany w sztuce i kulturze popularnej.
