Nikita Pustosviat był duchownym wschodnioortodoksyjnym, który stał się wybitnym przywódcą rosyjskich staroobrzędowców. Urodzony jako Nikita Konstantynowicz Dobrynyn, służył w Suzdalu i pomagał w redakcji ksiąg liturgicznych za czasów patriarchy Józefa. Najbardziej znany jest ze swojego nieugiętego sprzeciwu wobec reform kościelnych patriarchy Nikona, które doprowadziły do Wielkiej Schizmy. Po sporach prawnych z władzami kościelnymi stał się centralną postacią ruchu osób podtrzymujących dawne tradycje w późnym XVII wieku.
Życie i konflikt
Po przeprowadzce do Moskwy w 1659 roku, Nikita zakwestionował ortodoksję arcybiskupa suzdalskiego. Gdy jego oskarżenia nie przyniosły skutku, odwołał się bezpośrednio do cara Aleksego Michajłowicza. Podczas soboru kościelnego w latach 1666–1667 władze odebrały mu święcenia kapłańskie. Pozostał oddanym obrońcą starej wiary, biorąc ostatecznie udział w ważnej debacie teologicznej w lipcu 1682 roku. W wyniku zdrady przez strzelców został stracony w Moskwie.
Dziedzictwo i imię
Po jego egzekucji patriarcha Joachim nadał mu przydomek Pustosviat, oznaczający „świętoszkę”. Jest wspominany jako święty w tradycji staroobrzędowców za odmowę porzucenia przodków praktyk liturgicznych. Jego życie pozostaje symbolem oporu, z jakim mierzyli się ci, którzy odrzucili reformy wprowadzone przez oficjalny Rosyjski Kościół Prawosławny w połowie XVII wieku.