Mona Lisa to portret półpostaciowy autorstwa włoskiego artysty Leonarda da Vinci, uznawany za archetypiczne arcydzieło włoskiego renesansu. Obraz został namalowany farbami olejnymi na desce z białego topolowego drewna i tradycyjnie uważa się, że przedstawia włoską szlachciankę Lisę del Giocondo. Do jego najbardziej znaczących cech należą enigmatyczny wyraz twarzy, monumentalna kompozycja, subtelne modelowanie form oraz atmosferyczny iluzjonizm. Obraz jest zazwyczaj eksponowany w Luwrze w Paryżu od 1797 roku.
Temat i geneza










Tytuł opiera się na przypuszczeniu, że obraz przedstawia Lisę del Giocondo, żonę florenckiego kupca jedwabiu Francesca del Giocondo, choć podobieństwo modelki pozostaje niepewne. Uważa się, że dzieło zamówiono do ich nowego domu, by uczcić narodziny drugiego syna. Notatka na marginesie, datowana na październik 1503 roku, potwierdza, że w tym czasie Leonardo pracował nad portretem Lisy. Leonardo nigdy nie przekazał obrazu rodzinie Giocondo, a później trafił on w ręce króla Francji Franciszka I.
Sława i kradzież










Globalna sława obrazu częściowo wynika z jego kradzieży w 1911 roku dokonanej przez Vincenza Peruggię, który jako motyw podawał włoski patriotyzm. Obraz odzyskano w 1914 roku, a sprawa wywołała bezprecedensowy rozgłos jak na kradzież dzieła sztuki. Zainspirowała ona wiele dzieł kultury, w tym operę, filmy oraz piosenkę nagraną przez Nata Kinga Cole’a. Obraz należy również do najcenniejszych na świecie i posiada rekord najwyższej znanej wyceny ubezpieczeniowej obrazu.
