factograf
PL
Zaloguj się

tragedia Williama Szekspira

Hamlet

  • 1 min czytania
  • W 97 językach
  • 23 obrazy
  • Artykuł autorski Factograf
Hamlet

Hamlet to tragedia Williama Szekspira, napisana prawdopodobnie między 1599 a 1601 rokiem, najdłuższy z jego dramatów. Akcja rozgrywa się w Danii, a jej bohaterem jest książę Hamlet, który dąży do zemsty na stryju, Klaudiuszu. Ten zamordował ojca Hamleta, by przejąć tron i poślubić matkę księcia. Sztuka uchodzi za jedno z najwybitniejszych dzieł literatury angielskiej i wielokrotnie była przerabiana i adaptowana przez innych twórców.

Historia tekstu

Edwin Booth jako Hamlet, 1870
Edwin Booth jako Hamlet, 1870
Zamek Kronborg, który w sztuce przedstawiony jest jako Elsynor
Zamek Kronborg, który w sztuce przedstawiony jest jako Elsynor
Horacy, Hamlet i duch (artysta: Henry Fuseli, 1789)
Horacy, Hamlet i duch (artysta: Henry Fuseli, 1789)
Hamlet omyłkowo zabija Poloniusza (artysta: Coke Smyth, XIX wiek)
Hamlet omyłkowo zabija Poloniusza (artysta: Coke Smyth, XIX wiek)
Scena na cmentarzu (artysta: Eugène Delacroix, 1839)
Scena na cmentarzu (artysta: Eugène Delacroix, 1839)
Faksymile Gesta Danorum Saxo Grammaticusa, zawierającego legendę o Amlecie
Faksymile Gesta Danorum Saxo Grammaticusa, zawierającego legendę o Amlecie
Karta tytułowa Hiszpańskiej tragedii Thomasa Kyda
Karta tytułowa Hiszpańskiej tragedii Thomasa Kyda
John Barrymore jako Hamlet (1922)
John Barrymore jako Hamlet (1922)
Karta tytułowa wydania z 1605 roku (Q2) Hamleta
Karta tytułowa wydania z 1605 roku (Q2) Hamleta
Pierwsza strona wydania Hamleta w First Folio, 1623
Pierwsza strona wydania Hamleta w First Folio, 1623
Porównanie monologu „Być albo nie być” w trzech pierwszych wydaniach Hamleta, pokazujące zmienną jakość tekstu w Bad Quarto, Good Quarto i First Folio
Porównanie monologu „Być albo nie być” w trzech pierwszych wydaniach Hamleta, pokazujące zmienną jakość tekstu w Bad Quarto, Good Quarto i First Folio
11 obrazów

Zachowały się trzy wczesne wersje sztuki: First Quarto z 1603 roku, Second Quarto z 1604 roku oraz First Folio z 1623 roku. Każda z nich zawiera wersy i fragmenty, których brakuje w pozostałych, dlatego kwestia tekstu autorytatywnego od dawna budzi spory wśród badaczy. Jako możliwe źródła inspiracji wskazywano wiele wcześniejszych utworów, od starogreckich tragedii po dramaty elżbietańskie.

Główne motywy

Stwierdzenie Hamleta, że jego ciemne ubranie jest zewnętrznym znakiem wewnętrznego smutku, świadczy o silnej wprawie retorycznej (artysta: Eugène Delacroix, 1834)
Stwierdzenie Hamleta, że jego ciemne ubranie jest zewnętrznym znakiem wewnętrznego smutku, świadczy o silnej wprawie retorycznej (artysta: Eugène Delacroix, 1834)
Ofelia Johna Everetta Millais (1852) przedstawia tajemniczą śmierć Ofelii przez utonięcie; w sztuce grabarze dyskutują, czy była to samobójstwo i czy należy jej się chrześcijański pochówek
Ofelia Johna Everetta Millais (1852) przedstawia tajemniczą śmierć Ofelii przez utonięcie; w sztuce grabarze dyskutują, czy była to samobójstwo i czy należy jej się chrześcijański pochówek
Idee filozoficzne w Hamlecie przypominają poglądy francuskiego pisarza Michela de Montaigne'a, współczesnego Szekspirowi (artysta: Thomas de Leu, czynny 1560–1612)
Idee filozoficzne w Hamlecie przypominają poglądy francuskiego pisarza Michela de Montaigne'a, współczesnego Szekspirowi (artysta: Thomas de Leu, czynny 1560–1612)
Ofelia pogrążona w smutku; krytyczki feministyczne badały jej pogrążanie się w obłędzie (artystka: Henrietta Rae, 1890)
Ofelia pogrążona w smutku; krytyczki feministyczne badały jej pogrążanie się w obłędzie (artystka: Henrietta Rae, 1890)
Hamlet próbuje pokazać matce, Gertrudzie, ducha ojca (artysta: Nicolai A. Abildgaard, ok. 1778)
Hamlet próbuje pokazać matce, Gertrudzie, ducha ojca (artysta: Nicolai A. Abildgaard, ok. 1778)
Aktorzy przed Hamletem Władysława Czachórskiego (1875), Muzeum Narodowe w Warszawie
Aktorzy przed Hamletem Władysława Czachórskiego (1875), Muzeum Narodowe w Warszawie
Karta tytułowa i frontispis do Hamleta, księcia Danii: tragedii wystawianej w teatrach Drury Lane i Covent Garden w Londynie, 1776
Karta tytułowa i frontispis do Hamleta, księcia Danii: tragedii wystawianej w teatrach Drury Lane i Covent Garden w Londynie, 1776
David Garrick wyraża wstrząs Hamleta na widok ducha po raz pierwszy (artysta nieznany)
David Garrick wyraża wstrząs Hamleta na widok ducha po raz pierwszy (artysta nieznany)
Plakat z ok. 1884 roku do amerykańskiej inscenizacji Hamleta z Thomasem W. Keene'em w roli tytułowej, przedstawiający kilka kluczowych scen
Plakat z ok. 1884 roku do amerykańskiej inscenizacji Hamleta z Thomasem W. Keene'em w roli tytułowej, przedstawiający kilka kluczowych scen
Mignon Nevada jako Ofelia, 1910
Mignon Nevada jako Ofelia, 1910
Sceny z przedstawienia dobroczynnego z 1904 roku sztuki Rosencrantz i Guildenstern W. S. Gilberta, z Gilbertem w roli Klaudiusza
Sceny z przedstawienia dobroczynnego z 1904 roku sztuki Rosencrantz i Guildenstern W. S. Gilberta, z Gilbertem w roli Klaudiusza
11 obrazów

Fabuła koncentruje się na wahaniu Hamleta przed wykonaniem żądania zemsty ze strony ducha, na jego udawanym obłędzie oraz na niepewności co do wiarygodności ducha. Akcja obejmuje dwór przesiąknięty szpiegostwem, romans, który kończy się tragicznie dla Ofelii, oraz finałowy pojedynek, w którym ginie większość członków rodziny królewskiej, a Hamlet wskazuje Fortynbrasa jako swojego następcę.

W 97 językach

Редакція Factograf · Opublikowano 14 października 2026 · Częściowo na podstawie Wikipedii, CC BY-SA 4.0 · Artykuł źródłowy