Gwyndaf Hen był wczesnym walijskim świętym, który jest związany z kilkoma miejscami kultu w Walii. Uważa się, że podróżował z Anglesey na półwysep Llŷn wraz ze świętym Cadfanem i innymi wyznawcami. Jako syn Emyra z Anglesey, prawdopodobnie uciekł na północ po frankijskiej inwazji na Anglesey w VI wieku. Jego historyczna obecność jest dowodzona głównie przez kościoły i zagrody (enclosures), które noszą jego imię w różnych regionach Walii.
Życie i powiązania
Według tradycji Gwyndaf Hen poślubił Gwenonwy, córkę króla Meuriga z Glywysing. Podaje się, że mieli dwoje dzieci, Meugana i Hywyna. Jego historia rodzinna jest związana z epoką króla Artura, a jego ród został zmuszony do przeniesienia się do północnej Walii po śmierci ojca w 546 roku. Ruch ten przyczynił się do ustanowienia licznych fundacji religijnych w całym regionie.
Dziedzictwo religijne
Choć szczegółowe dane biograficzne są nieliczne, jego imię przetrwało w kilku miejscach, w tym w Llanwnda w hrabstwie Caernarfonshire oraz w Chapel Gwnda niedaleko Rhydlewis. Miejsca te sugerują, że założył on kościoły lub zagrody w tych obszarach. Jego tożsamość pozostaje związana z wczesną historią chrześcijańską Walii, szczególnie poprzez jego powiązania z ruchami monastycznymi z VI wieku wywodzącymi się z Anglesey.