factograf
IT
Accedi

famiglia di rettili (Reptilia)

Scincidae

Scincidae

L’essenziale

istanza ditaxon
nome scientificoScincidae
livello tassonomicofamiglia
Tutti i dati del template 8
Dominio
Eukaryota
Regno
Animalia
Phylum
Chordata
Classe
Reptilia
Ordine
Squamata
Sottordine
Sauria
Infraordine
Scincomorpha
Famiglia
ScincidaeGray, 1825

Gli Scincidi (Scincidae Gray, 1825) sono una famiglia di sauri, diffusi nei cinque continenti, in una ampia varietà di habitat.

Descrizione

La famiglia comprende sauri di taglia da piccola a media: la specie di maggiori dimensioni, lo scinco arboricolo delle Isole Salomone (Corucia zebrata), può raggiungere i 72 cm di lunghezza.

La gran parte delle specie ha testa piccola, collo tozzo e corpo allungato, con arti piccoli o ridotti a vestigia.

Biologia

Gli scincidi sono animali prevalentemente diurni e terricoli; alcune specie hanno abitudini fossorie, conducendo la loro esistenza negli strati superficiali del terreno, altre sono arboricole.

La maggior parte delle specie è vivipara, ma alcune, come ad esempio Ablepharus kitaibelii e Plestiodon lagunensis, sono ovipare.

Distribuzione e habitat

La famiglia ha una distribuzione cosmopolita, essendo presente in America, Europa, Africa, Asia e Oceania. L'area con la maggiore biodiversità è rappresentata dall'Africa subsahariana.

Le specie di questa famiglia sono presenti in tutti gli ecosistemi terrestri, dalle foreste tropicali ai deserti, dagli ambienti alpini alle mangrovie.

Tassonomia

Esemplari di Chioninia coctei conservati al MUSE di Trento
Esemplari di Chioninia coctei conservati al MUSE di Trento
Ablepharus kitaibelii
Ablepharus kitaibelii
Carlia fusca
Carlia fusca
Chioninia coctei
Chioninia coctei
Emoia caeruleocauda
Emoia caeruleocauda
Eumeces obsoletus
Eumeces obsoletus
Leiolopisma telfairii
Leiolopisma telfairii
Lipinia noctua
Lipinia noctua
Novoeumeces schneideri
Novoeumeces schneideri
Oligosoma otagense
Oligosoma otagense
Lepidothyris fernandi
Lepidothyris fernandi
Scincella lateralis
Scincella lateralis
12 immagini

Gli Scincidi sono una delle più grandi famiglie di rettili viventi comprendendo oltre 1 500 specie.

In passato venivano riconosciute 4 sottofamiglie: Aconthinae, Feylilinae, Lygosominae e Scincinae..

Studi filogenetici del 2003 hanno evidenziato che tali raggruppamenti erano in larga parte polifiletici (con l'eccezione della sottofamiglia Aconthinae che si è confermata monofiletica).

Al 2014 vengono riconosciute 7 sottofamiglie, comprendenti i seguenti generi:

  • sottofamiglia Acontinae
  • genere Afroablepharus Greer, 1974
  • genere Anepischetosia Wells & Wellington, 1985
  • genere Bassiana Hutchinsonet al., 1990
  • genere Caledoniscincus Sadlier, 1987
  • genere Carlia Gray, 1845
  • genere Celatiscincus Sadlier, Smith & Bauer, 2006
  • genere Cophoscincopus Mertens, 1934
  • genere Cryptoblepharus Wiegmann, 1834
  • genere Emoia Gray, 1845
  • genere Eroticoscincus Wells & Wellington, 1984
  • genere Eugongylus Fitzinger, 1843
  • genere Geomyersia Greer & Parker, 1968
  • genere Geoscincus Sadlier, 1987
  • genere Graciliscincus Sadlier, 1987
  • genere Harrisoniascincus Wells & Wellington, 1985
  • genere Kanakysaurus Sadlier, Bauer, Smith & Whitaker, 2004
  • genere Lacertaspis Perret, 1975
  • genere Lacertoides Sadlier, Shea & Bauer, 1997
  • genere Lampropholis Fitzinger, 1843
  • genere Leiolopisma Duméril & Bibron, 1839
  • genere Leptosiaphos Schmidt, 1943
  • genere Liburnascincus Wells & Wellington, 1984
  • genere Lioscincus Bocage, 1873
  • genere Lygisaurus De Vis, 1884
  • genere Marmorosphax Sadlier, 1987
  • genere Menetia Gray, 1845
  • genere Morethia Gray, 1845
  • genere Nannoscincus Günther, 1872
  • genere Niveoscincus Hutchinson et al., 1990
  • genere Oligosoma Girard, 1857
  • genere Panaspis Cope, 1868
  • genere Phoboscincus Greer, 1974
  • genere Proablepharus Fuhn, 1969
  • genere Pseudemoia Fuhn, 1967
  • genere Saproscincus Wells & Wellington, 1983
  • genere Sigaloseps Sadlier, 1987
  • genere Simiscincus Sadlier & Bauer, 1997
  • genere Tachygyia Mittleman, 1952
  • genere Techmarscincus Wells & Wellington, 1985
  • genere Tropidoscincus Bocage, 1873
  • genere Haackgreerius Lanza, 1983
  • genere Lamprolepis Fitzinger, 1843
  • genere Lepidothyris Cope, 1892
  • genere Lygosoma Hardwicke & Gray, 1827
  • genere Mochlus Günther, 1864
  • genere Alinea Hedges & Conn, 2012
  • genere Aspronema Hedges & Conn, 2012
  • genere Brasiliscincus Hedges & Conn, 2012
  • genere Capitellum Hedges & Conn, 2012
  • genere Chioninia Mausfeld, Böhme, Misof, Vrcibradic & Rocha, 2002
  • genere Copeoglossum Tschudi, 1845
  • genere Dasia Gray, 1839
  • genere Eumecia Bocage, 1870
  • genere Eutropis Fitzinger, 1843
  • genere Exila Hedges & Conn, 2012
  • genere Mabuya Fitzinger, 1826
  • genere Manciola Hedges & Conn, 2012
  • genere Maracaiba Hedges & Conn, 2012
  • genere Marisora Hedges & Conn, 2012
  • genere Notomabuya Hedges & Conn, 2012
  • genere Orosaura Hedges & Conn, 2012
  • genere Panopa Hedges & Conn, 2012
  • genere Psychosaura Hedges & Conn, 2012
  • genere Spondylurus Fitzinger, 1826
  • genere Trachylepis Fitzinger, 1843
  • genere Varzea Hedges & Conn, 2012
  • genere Vietnascincus Darevsky & Orlov, 1994
  • genere Amphiglossus Duméril & Bibron, 1839
  • genere Androngo Brygoo, 1982
  • genere Ateuchosaurus Gray, 1845
  • genere Barkudia Annandale, 1917
  • genere Brachymeles Duméril & Bibron, 1839
  • genere Chabanaudia de Witte & Laurent, 1943
  • genere Chalcides Laurenti, 1768
  • genere Chalcidoseps Boulenger, 1887
  • genere Eumeces Wiegmann, 1834
  • genere Eurylepis Blyth, 1854
  • genere Feylinia Gray, 1845
  • genere Gongylomorphus Fitzinger, 1843
  • genere Hakaria Steindachner, 1899
  • genere Janetaescincus Greer, 1970
  • genere Jarujinia Chan-Ard, Makchai & Cota, 2011
  • genere Madascincus Brygoo, 1982
  • genere Melanoseps Boulenger, 1887
  • genere Mesoscincus Griffith, Ngo & Murphy, 2000
  • genere Nessia Gray, 1839
  • genere Ophiomorus Duméril & Bibron, 1839
  • genere Pamelaescincus Greer, 1970
  • genere Paracontias Mocquard, 1894
  • genere Plestiodon Duméril & Bibron, 1839
  • genere Proscelotes de Witte & Laurent, 1943
  • genere Pseudoacontias Bocage, 1889
  • genere Pygomeles Grandidier, 1867
  • genere Scelotes Fitzinger, 1826
  • genere Scincopus Peters, 1864
  • genere Scincus Laurenti, 1768
  • genere Scolecoseps Loveridge, 1920
  • genere Sepsina Bocage, 1866
  • genere Sepsophis Beddome, 1870
  • genere Sirenoscincus Sakata & Hikida, 2003
  • genere Typhlacontias Bocage, 1873
  • genere Voeltzkowia Boettger, 1893
  • sottofamiglia Sphenomorphinae
  • genere Ablepharus Lichtenstein, 1823
  • genere Anomalopus Duméril & Duméril, 1851
  • genere Asymblepharus Eremchenko & Shcherbak, 1980
  • genere Calyptotis De Vis, 1886
  • genere Coeranoscincus Greer & Cogger, 1985
  • genere Coggeria Couper, Covacevich, Marsterson & Shea, 1996
  • genere Concinnia Wells & Wellington, 1984
  • genere Ctenotus Storr, 1964
  • genere Eremiascincus Greer, 1979
  • genere Eulamprus Fitzinger, 1843
  • genere Fojia Greer & Simon, 1982
  • genere Glaphyromorphus Wells & Wellington, 1984
  • genere Hemiergis Wagler, 1830
  • genere Insulasaurus Taylor, 1925
  • genere Isopachys Lönnberg, 1916
  • genere Kaestlea Eremchenko & Das, 2004
  • genere Lankascincus Greer, 1991
  • genere Larutia Böhme, 1981
  • genere Leptoseps Greer, 1997
  • genere Lerista Bell, 1833
  • genere Lipinia Gray, 1845
  • genere Lobulia Greer, 1974
  • genere Nangura Covacevich, Couper & James, 1993
  • genere Notoscincus Fuhn, 1969
  • genere Ophioscincus Peters, 1874
  • genere Otosaurus Gray, 1845
  • genere Papuascincus Allison & Greer, 1986
  • genere Parvoscincus Ferner, Brown & Greer, 1997
  • genere Pinoyscincus Linkem, Diesmos & Brown, 2011
  • genere Prasinohaema Greer, 1974
  • genere Ristella Gray, 1839
  • genere Saiphos Gray, 1839
  • genere Scincella Mittleman, 1950
  • genere Silvascincus Skinner, Hutchinson & Lee, 2013
  • genere Sphenomorphus Fitzinger, 1843
  • genere Tropidophorus Duméril & Bibron, 1839
  • genere Tumbunascincus Skinner, Hutchinson & Lee, 2013
  • genere Tytthoscincus Linkem, Diesmos & Brown, 2011

Alcune specie

Specie presenti in Italia

Altri progetti

  • Wikizionario contiene il lemma di dizionario «Scincidi»
  • Wikimedia Commons contiene immagini o altri file su Scincidi
  • Wikispecies contiene informazioni su Scincidi

Continua a leggere

In 60 lingue

Testo da Wikipedia, CC BY-SA 4.0 · Voce originale