Syrik (tež sulfur, zest. šwabl) je chemiski element kislikoweje skupiny. Jeho symbol je S (wot łaćonskeho sulphur).
Pali na powětrje z módrym płomjenjom a płodźi při tym wótrje wonjacy syrikowy dioksid.
Syrik je za žiwochow esencielny element. Wustupuje mjez druhim w aminokisalinach a encymach, a hra wažnu rólu při anaerobnej energijowej produkciji wjele mikroorganismow.
Wažne wjazby
Oksidaj
Syrik wustupuje w dwěmaj oksidomaj, při tym ma rozdźělnu hódnosć.
- SO2 (syrikowy dioksid) je wótrje wonjacy płun. Syrik je w tutej wjazbje štworohódnotny.
- SO3 (syrikowy trioksid) Syrik je w tutej wjazbje šěsćohódnotny.
Kisaliny
- H2SO3 je sylna kisalina. Syrik je w tutej wjazbje štworohódnotny.
- H2SO4 (syrikowa kisalina) je sylna kisalina. Syrik je w tutej wjazbje šěsćohódnotny.
- H2S2O7
Syrikowodźik
Syrikowodźik (H2S) je jara jědojty płun, kotryž jako zhniłe jeja smjerdźi. Syrik je w tutej wjazbje dwuhódnotny.
Někotry wjazby z kowami
- FeS
- FeS2 - pyrit
- ZnS
- CuFeS2
- CaSO4 * 2H2O - gips
- SrSO2
- BaSO4
- Na2SO4 * MgSO4 * 4H2O
- K2SO4 * 2MgSO4
- K2SO4 * MgSO4 * 2CaSO4
Jednotliwe dopokazy
Periodowy system elementow
| H | He | ||||||||||||||||||||||||||||||
| Li | Be | B | C | N | O | F | Ne | ||||||||||||||||||||||||
| Na | Mg | Al | Si | P | S | Cl | Ar | ||||||||||||||||||||||||
| K | Ca | Sc | Ti | V | Cr | Mn | Fe | Co | Ni | Cu | Zn | Ga | Ge
|
As | Se
|
Br | Kr | ||||||||||||||
| Rb | Sr | Y | Zr | Nb | Mo | Tc | Ru | Rh | Pd | Ag | Cd | In | Sn | Sb
|
Te | I | Xe | ||||||||||||||
| Cs | Ba | La | Ce | Pr | Nd | Pm | Sm | Eu | Gd | Tb | Dy | Ho | Er | Tm | Yb | Lu | Hf | Ta | W | Re | Os | Ir | Pt | Au | Hg | Tl | Pb | Bi | Po
|
At
|
Rn |
| Fr | Ra | Ac | Th | Pa | U | Np | Pu | Am | Cm | Bk | Cf | Es | Fm | Md | No | Lr | Rf | Db | Sg | Bh | Hs | Mt | Ds | Rg | Uub | Uut | Uuq | Uup | Uuh | Uus | Uuo |
| Alkaliske kowy | Kowy alkaliskich zemicow | Lantanoidy | Aktinoidy | Přechadźace kowy | Kowy | Połkowy | Njekowy | Halogeny | Drohopłuny |
