factograf
ZU

izwe elise-Balkans

IBulgariya

IBulgariya

Key facts

inani labantu6,423,207
indawo110,994km²
izweIBulgariya
All data from the card 2
Izilimi
IsiBulgariya
Imali
Ilev (BGN)
9 images

iBhulgari iyizwe eYurophu. Isiqongo saseBulgariya iyiSofiya (София). iBhulgari ingaseningizimu mpumalanga kwezwekazi laseYurophu, ogwini wolwandle oMnyama. Ngasenyakatho izungezwe yiRomaniya, ngasempumalanga iSerbiya, ngaseningizimu-ntshonalanga iNyakatho Masedoniya, iGreki neTheki ngaseningizimu nolwandle oMnyama ngasempumalanga. Inobungakho bendawo obuyizi-110,994km² (elesishumi ngobukhulu oBumbanweni waseYurophu).

Isizwe samaKarnovo sasiyiqoqo labantu bokuqala abaziwayo ukuhlala eBhulgari; abosomlando basola ukuthi bafike iminyaka engama-8500 eyandlule. Emikhulwini yesithupha kufika yesithathu ngaphambi kukaJesu (BC), izizwe ezahlukene zaziqhudelanela lendawo: amaKhelti, abaseThrashiya, abasePheshiya nakwabaseMasedoniya. Ukuzinza kufika mhla Umbusokazi wamaRoma unqoba lendawo ngama-45 ngasemuva kukaJesu (AD). Ma umbusokazo wamaRoma ubhidlika, indawo yahletshulwa kwizinxenye ezimbalwa futhi kwaqala izinhlaselo zezizwe zangaphandle. Ngekhulu lesithupha kwafika inhlobo yamaSlavi eyaziwa ngelikaBhulgari.

amaBhulgari, eholwa ngu-Asparuh, afike ekhulwini lwesikhombisa. Ngama-683, Umbusokazi wamaBhizintini iphawule Umvumelwano okuvumela Umbusokazi wokuQala wamaBhulgari njengezwe elizimele. Iningi lenhlonhlo yamaBhalkani yayingaohansi kwabo. Ibenethonya elikhulu phezu kwamanye amazwe wamaSlavi ngokuzala umklamo okubhala wesiSiriliki (Cyrillic). Umbusi uBasil II wamaBhizintini ubanqobile ngekhulu le-11. Ngasekugcinenin kwekhulu amaBhulgari avukele abanqobi babo basungula Umbusokazi wesiBili wamaBhulgari. Nge-1365, wawela ngaphansi koMbusokazi wama-Usmani. Impi yeTheke neRashiya ye-1877 kwi-1878 izale izwe lanamuhle lesithathu sakwaBhulgari esimemeze ukuzimela nge-1908. Ngenxa yokuthi amaBhulgari amaningi asalele ngaphamdle kwemingcele yeBhulgari, umbuso wamaBhulgari uxhasa iJalimani ezimpini zimbili zomhlabawonke. Nge-1946, iBhulgari iwele ngaphansi kwoBumbano wamaSoviyethi. Wmuva kwomvukelambuso we-1989, iqembu loCosulelwano laseBhulgari livumele uhlelo wentandoyeningi nokhetho okhululekile.

Emuva kokuthi wamkele umthethosisekelo omush, iBhulgari ngohlaka wentandoyeningi enezimfundazwe ezingama-28. Iyizwe elisezingeni eliphezulu ngomholo kanye nentuthuko eliyilungu loBumbano waseYurophu kanye nemivumelwano njengemakethe eyodwa yaseYurophu, indawo yakwaSchengen kanye neNATO.


Imithombo


IYurophu
IYurophu laseMpumalanga IBelarusi • IBulgariya • ITsheki • IHungariya • IMoldova • IPolandi • IRomaniya • IRashiya • ISlovaki • I-Yukreyini IYurophu laseNyakatho IDenimaki • I-Estoniya • IFinlandi • IGernseyi • I-Ayisilandi • I-Ayilendi • ILatviya • ILithuwaniya • INoki • ISwidi • Umbuso Ohlangeneyo
IYurophu laseNingizimu I-Albaniya • I-Andora • IBhosniya neHerzegovina • IKrowati • IGreki • ITaliya • IMakedoniya • IMalta • IMontenegro • IPhothugali • USanti Marino • ISerbiya • ISloveniya • ISpeyini • Indolobha yaseVathikhani IYurophu laseNtshonalanga I-Ostriya • IBheljiya • IFulansi • IJalimani • ILitenisteni • ILakisembagi • IMonako • Netherlands • ISwisi
I-Eshiya laseNtshonalanga I-Armeniya • I-Azerbajani • IKhupro • IJorjia • ITheki I-Eshiya laPhakathi
IKazakhistani

Read next

In 296 languages

zuаԥсшәаAcèhадыгабзэAfrikaansAlemannischአማርኛPangcaharagonésÆngliscOboloअंगिकाالعربيةܐܪܡܝܐالدارجةمصرىasturianuаварKotavaअवधीAymar aruazərbaycancaتۆرکجهбашҡортсаBasa BaliBoarischžemaitėškaBikol Centralбеларуская (тарашкевіца)беларускаяBetawiбългарскиभोजपुरीBislamaပအိုဝ်ႏဘာႏသာႏbamanankanবাংলাབོད་ཡིགবিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরীbrezhonegbosanskiбуряадcatalàChavacano de Zamboanga閩東語 / Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄нохчийнCebuanoChamoruᏣᎳᎩکوردیcorsuqırımtatarcačeštinakaszëbscziсловѣньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟчӑвашлаCymraegdanskDeutschThuɔŋjäŋZazakidolnoserbskiडोटेलीދިވެހިބަސްཇོང་ཁeʋegbeΕλληνικάemiliàn e rumagnòlEnglishEsperantoespañoleestieuskaraestremeñuفارسیFulfuldesuomivõroføroysktfrançaisarpetanNordfriiskfurlanFryskGaeilgeGagauz贛語kriyòl gwiyannenGàidhliggalegoگیلکیAvañe'ẽगोंयची कोंकणी / Gõychi Konknni𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺Ghanaian PidginગુજરાતીGaelgHausa客家語 / Hak-kâ-ngîHawaiʻiעבריתहिन्दीFiji HindihrvatskihornjoserbsceKreyòl ayisyenmagyarհայերենԱրեւմտահայերէնinterlinguaJaku IbanBahasa IndonesiaInterlingueIgboIlokanoгӀалгӀайIdoíslenskamedžuslovjanskyitaliano日本語Patoisla .lojban.JawaქართულიQaraqalpaqshaTaqbaylitадыгэбзэKabɩyɛTyapKongoKumoringGĩkũyũқазақшаភាសាខ្មែរಕನ್ನಡ한국어перем комикъарачай-малкъарکٲشُرRipoarischkurdîкомиkernowekкыргызчаLatinaLadinoLëtzebuergeschлаккулезгиLingua Franca NovaLugandaLimburgsLigureLadinlombardlingálaລາວlietuviųlatgaļulatviešuMadhurâमैथिलीBasa BanyumasanмокшеньMalagasyолык марийMāoriMinangkabauмакедонскиമലയാളംмонголꯃꯤꯇꯩ ꯂꯣꯟमराठीкырык марыBahasa MelayuMaltiMirandésမြန်မာဘာသာэрзяньمازِرونیNapulitanoNedersaksiesPlattdüütschनेपालीनेपाल भाषाNederlandsnorsk nynorsknorskNovialNouormandSesotho sa LeboaNupeDiné bizaadoccitanlivvinkarjalaOromooиронਪੰਜਾਬੀPangasinanKapampanganPapiamentuPicardDeitschPälzischpolskiPiemontèisپنجابیΠοντιακάپښتوportuguêsRuna Simirumantschromani čhibikirundiromânăarmãneashtitarandíneрусскийрусиньскыйIkinyarwandaसंस्कृतम्саха тылаᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤsardusicilianuScotsسنڌيdavvisámegiellaSängösrpskohrvatski / српскохрватскиTaclḥitတႆးසිංහලSimple EnglishslovenčinaسرائیکیslovenščinaGagana SamoaanarâškielâchiShonaSoomaaligashqipсрпски / srpskiSranantongoSiSwatiSesothoSeelterskSundasvenskaKiswahiliślůnskiSakizayaதமிழ்TayalతెలుగుtetunтоҷикӣไทยTürkmençeTagalogtolışilea faka-Tongatoki ponaTok PisinTürkçeSeediqXitsongaтатарча / tatarçachiTumbukaTwiудмуртئۇيغۇرچە / Uyghurcheукраїнськаاردوoʻzbekcha / ўзбекчаvènetovepsän kel’Tiếng ViệtWest-VlamsVolapükwalonWinarayWolof吴语isiXhosaმარგალურიייִדישYorùbáVahcuenghZeêuwsⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ文言閩南語 / Bân-lâm-gí粵語中文

Text from Wikipedia, CC BY-SA 4.0 · Source article