factograf
TR

Latin alfabesinin 25. harfi

Y

Y
Latin alfabesi
Yy harfi
YyYy

Yy, Türk alfabesinin 28. harfidir. Türkçede /j/ sesini temsil eder.

Tarihçesi

Romalıların Yunanistan'ı fethiyle Latince diline birçok Yunanca kelime geçmeye başlamıştır. Bu kelimelerin birçoğunda Latincede olmayan /y/ (küçük, güzel) sesi içermektedir. Bundan dolayı Latin Alfabesinin sonuna, Yunancadan 2 harf eklenmiştir; Üpsilon (Y) ve Zeta (Z). Ancak /y/ sesi Latinceye yabancı olduğundan halk arasında bu sesin ismi i greca (Yunan i'si) olmuştur. Telaffuz olarak da Latincede i'den farksız olarak /i/ diye telaffuz edilmiştir. Latincenin ardılı dillerde bu harf /i/ telaffuzunu korumuştur.

Latin harfini kullanan Eski İngilizce ve Eski İskandinav gibi /y/ sesine sahip olan bazı dillerde bu harf Yunanî /y/ değerini kullanarak devşirilmiştir. Ancak İngilizcede /y/ sesi yuvarlaklığını yitirmiş ve /i/ olmuştur. Bunun üzerine Orta Çağ döneminde İngilizcede, i'nin ünlü olarak (/i/) ve ünsüz olarak (/j/, yakın, yay) kullanıldığı durumları ayırmak için Y harfi kullanılmaya başlanmıştır.

Batı Slav dilleri, bu harfi /ɨ/ (Türkçe ı harfinin çıkardığı sese benziyor) sesini temsil etmek için devşirmiştir. Ancak Çekçede /ɨ/ sesi /i/ sesi ile birleşmiş ve i ile y arasındaki fark, sadece bir önceki ünsüzün telaffuzunu etkilemeye düşmüştür (Türkçe şapkalı harfler (kâğıt) veya Rusça Я Ю Ё harflerine benzer bir şekilde).

Günümüzde bu şekilde y harfinin dilden dile değişen bir sürü telaffuzu bulunmaktadır.

ISO temel Latin alfabesi
Aa Bb Cc Dd Ee Ff Gg Hh Ii Jj Kk Ll Mm Nn Oo Pp Qq Rr Ss Tt Uu Vv Ww Xx Yy Zz
Özel işaret almış Y harfi
ÝýỲỳŶŷY̊ẙŸÿỸỹẎẏȲȳỶỷỴỵɎɏƳƴʏ

tarih • paleografi • türetimler • diyakritik • noktalama • rakamlar • harf listesi

Read next

In 150 languages

TürkçeAcèhAfrikaansAlemannischአማርኛaragonésÆngliscالعربيةܐܪܡܝܐasturianuazərbaycancaتۆرکجهBasa BaliBoarischžemaitėškaBikol Centralбеларуская (тарашкевіца)беларускаяBetawiбългарскиবাংলাbòo pìkkàbrezhonegcatalà閩東語 / Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄کوردیcorsuqırımtatarcačeštinakaszëbscziчӑвашлаCymraegdanskDeutschThuɔŋjäŋZazakiΕλληνικάemiliàn e rumagnòlEnglishEsperantoespañoleestieuskaraفارسیsuomiNa Vosa VakavitiføroysktfrançaisNordfriiskfurlanFryskGaeilge贛語GàidhliggalegoAvañe'ẽBahasa HulontaloGaelgHausa客家語 / Hak-kâ-ngîעבריתहिन्दीhrvatskihornjoserbsceKreyòl ayisyenmagyarհայերենBahasa IndonesiaIgboIlokanoIdoíslenskaitaliano日本語ქართულიQaraqalpaqshaJjuKumoring한국어کٲشُرкомиkernowekLatinaLëtzebuergeschlombardlietuviųlatviešuMalagasyолык мариймакедонскиമലയാളംमराठीBahasa Melayuမြန်မာဘာသာمازِرونیNāhuatlNederlandsnorsk nynorsknorskNouormandNupeoccitanਪੰਜਾਬੀPicardpolskiportuguêsRuna SimiromânăрусскийsicilianuScotssrpskohrvatski / српскохрватскиTaclḥitSimple EnglishslovenčinaslovenščinaanarâškielâchiShonaсрпски / srpskiSranantongoSeelterskSundasvenskaKiswahiliᥖᥭᥰ ᥖᥬᥲ ᥑᥨᥒᥰతెలుగుไทยTürkmençeTagalogSetswanatoki ponaтатарча / tatarçaтыва дылукраїнськаاردوoʻzbekcha / ўзбекчаvènetovepsän kel’Tiếng ViệtVolapükwalonWinaray吴语хальмгმარგალურიייִדישYorùbá閩南語 / Bân-lâm-gí粵語中文

Text from Wikipedia, CC BY-SA 4.0 · Source article