factograf
TR
Sign in

Afganistan, Pakistan ve Kuzey Hindistan'da kurulmuş devlet

Gurlular

Gurlular
All data from the card 9
Başkent
FirozkohHeratGazne(1170ler-1215)
Yaygın dil(ler)
Farsça (saray, edebiyat)
Resmî din
1011 öncesi:Paganizm1011 sonrası:Sünni İslam
Hükûmet
Irsî monarşiDiarşi (1173-1206)
• 8. yüzyıl
Emir Banji (ilk)
• 1214-1215
Ziyaüddin Ali (son)
• Kuruluşu
786
• Dağılışı
1215
1200
2.000.000 km2

Gurlular (Farsça: غوريان Gūrīyān, Kendileri arasındaki adları Şensebânîler شنسبانیان Şansabānīyān), Horasan'da, diğer birçok doğu İran Tacikler'i gibi Sünni Müslüman bir hanedandı. Gurlular'ın kurduğu imparatorluğun merkezi bugün Afganistan sınırları içinde kalan Gur kenti olup toprakları günümüz İran, Afganistan, Pakistan topraklarını, Hindistan'ın kuzey bölgelerini, Türkistan'ın ve günümüz Arap ülkelerinin ise bazı bölümlerinden oluşuyordu.

Gurluların Türk veya Tacik kökenli oldukları tahmin edilmektedir ancak bu kesinlik kazanmamıştır.

1175 ve 1192 yılları arasında Gurlu Muhammed önderliğinde Uç, Multan, Peşaver, Lahor ve Delhi gibi merkezler işgâl edilerek ele geçirildi. 1206'da Gurlular'ın ordusunda yer alan Kıpçak Türk bir General olan, Delhi'yi fethetmiş Kutbettin Aybek veya Kutbiddin Aybek bağımsızlığını ilân etti ve gelecekte Delhi Sultanlığı adı altında yaşayacak sultanlıklar dizisinin ilk halkasını kurdu. (1206-1526)

Gurlular, yazılı kaynakların birçoğu günümüze dek ulaşamamış olsa da sanat ve edebiyatta oldukça ileri gitmişlerdir. Horasan'da gördükleri mimarî eserleri, minarelerin seçkin örnekleriyle anayurtlarına, Hindistan'a uyarlamışlardır.

Hükümdarlar listesi

Gurlu (Şensebânî) Hükümdarları
isim Hükümdarlık
(Gur ve Gazne'de hüküm süren asıl kol)
Muhammed bin Sûrî 390 (1000)
Ebû Ali bin Muhammed 401 (1011)
Şîs (?)
Abbas bin Şîs 451 (1059)
Muhammed bin Abbas 458 (1066)
Kutbüddin Hasan 492 (1099)
İzzeddin Hüseyin 493 (1100)
Seyfeddin Sûrî 540 (1146)
I. Bahâeddin Sâm 544 (1149)
Alâeddin Hüseyin 544 (1149)
Seyfeddin Muhammed 556 (1161)
Gıyâseddin (Şemseddin) Muhammed 558 (1163)
Muizzüddin (Şehâbeddin) Muhammed 599 (1203)
Gıyâseddin Mahmud 602 (1206)
III. Bahâeddin Sâm 609 (1212)
Alâeddin Atsız 610 (1213)
Alâeddin (Ziyâeddin) Muhammed 611-612 (1214-1215)
(Bâmiyân ve Toharistan kolu)
isim Hükümdarlık
Fahreddin Mesud 540 (1145)
Şemseddin Muhammed 558 (1163)
Bahâeddin Sâm 588 (1192)
Celâleddin Ali 602-612 (1206-1215)

Read next

In 53 languages

Text from Wikipedia, CC BY-SA 4.0 · Source article