Zayya był wędrownym mistykiem i uzdrowicielem, który żył między IV a V wiekiem. Urodzony w Palestynie, ostatecznie udał się do północnej Mezopotamii, aby szerzyć wiarę chrześcijańską. Podczas swojej pracy misyjnej towarzyszył mu jego uczeń, św. Tawor. Jest uznawany za znaczącą postać w Kościele Asyryjskim Wschodu, a także w tradycji katolickiej i innych tradycjach sprzed schizmy.
Życie i misja
Po opuszczeniu miejsca urodzenia w Palestynie, Zayya odbył liczne podróże, aby wykonywać pracę uzdrowiciela i misjonarza. Większość swojej działalności koncentrował w północnej Mezopotamii. Jego posługa prowadzona była u boku św. Tawora, a jego życie trwało od 309 do 431 roku. Został pochowany w dystrykcie Jilu, który znajduje się na terenie dzisiejszej Turcji.
Kult i patronat
Jako patron podróżnych oraz dystryktu Jilu, Zayya jest wzywany do ochrony przed zarazą i głodem. W sztuce jest często przedstawiany jako święty jeździec trzymający włócznię. Jego kult jest podtrzymywany poprzez liczne sanktuaria w Syrii, Iraku i Iranie, a także w katedrach w Australii i Stanach Zjednoczonych.
Dni wspomnienia
Święty jest upamiętniany w kilku terminach w ciągu roku. Podczas gdy jego narodziny obchodzone są 26 maja, święto w Jilu przypada 13 września. Dodatkowo, jego śmierć jest upamiętniana w pierwszą środę stycznia.