Yayoi Kusama (1929–2026) była japońską artystką, która tworzyła przede wszystkim rzeźby i instalacje, choć działała także w malarstwie, performansie, sztuce wideo, modzie, poezji i prozie. Jej twórczość, naznaczona kropkami w grochu i powtarzalnymi wzorami, czerpała z tematów autobiograficznych, psychologicznych i seksualnych. Uważana jest za jedną z najważniejszych artystek, jakie wyszły z Japonii, a także należała do najlepiej sprzedających się artystek na świecie. Jej twórczość wpłynęła na współczesnych jej twórców, w tym Andy’ego Warhola i Claesa Oldenburga.
Młodość i wykształcenie




Kusama wychowywała się w Matsumoto i przez rok kształciła się na Uniwersytecie Sztuk Pięknych w Kioto w dziedzinie nihonga, tradycyjnego japońskiego stylu malarskiego, zanim zainteresowała się amerykańską sztuką abstrakcyjną. Już jako dziecko doświadczała żywych halucynacji, które później opisywała jako błyski światła i pola kropek, a te wizje ukształtowały jej trwałe zamiłowanie do powtarzalnych wzorów. Dzieciństwo naznaczyła także wojna na Pacyfiku, podczas której pracowała w fabryce wojskowej.
Kariera w Nowym Jorku




W 1958 roku przeprowadziła się do Nowego Jorku i weszła w skład awangardowego środowiska lat sześćdziesiątych, zwłaszcza ruchu pop-artu. Zyskała publiczną uwagę, organizując happeningi, w których nagim uczestnikom malowano jaskrawokolorowe kropki. Jej twórczość w dużej mierze pozostawała niezauważona w latach siedemdziesiątych, jednak odrodzone zainteresowanie w latach osiemdziesiątych przywróciło ją publiczności, a artystka nadal wystawiała w muzeach na całym świecie.
Zdrowie psychiczne i dziedzictwo




Kusama otwarcie mówiła o swoim zdrowiu psychicznym i od lat siedemdziesiątych aż do śmierci mieszkała w placówce opieki psychiatrycznej. Twierdziła, że tworzenie sztuki było sposobem, w jaki radziła sobie z chorobą. Jej twórczość łączy się z sztuką konceptualną, feminizmem, minimalizmem, surrealizmem i pop-artem, a artystka pozostaje powszechnie znana dzięki swoim immersyjnym instalacjom.
