X video extension, często skracane jako XVideo lub Xv, to mechanizm wyjścia wideo dla systemu X Window System. Został zaprojektowany przez Davida Carvera, a jego specyfikację dla wersji 2 napisano w lipcu 1991 roku. Służy przede wszystkim do zmiany rozmiaru treści wideo w sprzęcie kontrolera wideo, na przykład do powiększania filmu lub wyświetlania go na pełnym ekranie. Przekazanie tej pracy kontrolerowi odciąża główny procesor, który w przeciwnym razie potrzebowałby znacznej mocy obliczeniowej do skalowania obrazu. Kontroler może także wykonywać konwersję przestrzeni barw oraz regulację kontrastu, jasności i odcienia.
Wymagania i narzędzia
Aby XVideo działało, muszą współpracować trzy elementy: kontroler wideo musi zapewniać wymagane funkcje, sterownik urządzenia oraz serwer wyświetlania X muszą implementować interfejs XVideo, a oprogramowanie odtwarzające musi z tego interfejsu korzystać. Większość nowoczesnych kontrolerów wideo to obsługuje, a zdolność ta znana jest jako skalowanie sprzętowe i przyspieszenie YUV. Serwer wyświetlania XFree86 implementuje XVideo od wersji 4.0.2. Użytkownicy mogą sprawdzić obsługę po stronie serwera za pomocą narzędzia xdpyinfo, a obsługę sprzętu i sterownika za pomocą programu xvinfo.
Kompozycja i wyświetlanie
Sposób, w jaki przyspieszony obraz wideo jest ostatecznie rysowany, zależy w dużej mierze od menedżera okien. Menedżery okien z kompozycją renderują każde okno w osobnych buforach i łączą je, co pozwala dodać wideo za pomocą filtra tekstur. Bez obsługi kompozycji odtwarzacz wideo zamiast tego stosuje kluczowanie chrominancji, rysując jednolity kolor, który karta graficzna zastępuje obrazem wideo. Utrudnia to wykonywanie zrzutów ekranu lub wyświetlanie odtwarzania na drugim monitorze.