factograf
PL
Zaloguj się

odznaczenie, najwyższe polskie wojskowe odznaczenie za bohaterstwo i odwagę wobec wroga na wojnie

Order Virtuti Militari

  • 1 min czytania
  • W 26 językach
  • 12 obrazów
  • Artykuł autorski Factograf
Order Virtuti Militari

Virtuti Militari to najwyższe polskie odznaczenie wojskowe, nadawane za bohaterstwo i odwagę wobec wroga na wojnie. Ustanowione w 1792 roku przez króla Stanisława Augusta jest najstarszym wciąż nadawanym na świecie odznaczeniem wyłącznie wojskowym. Przyznaje się je w pięciu klasach, za osobistą waleczność lub, dowódcom, za przywództwo w czasie wojny. Jego dzieje naznaczone są wielokrotnym zniesieniem i przywracaniem, co ściśle odzwierciedla losy państwa i narodu polskiego.

Historia do 1807 roku

Nieznany autor – Gwiazda Wielkiego Krzyża Orderu Virtuti Militari Księstwa Warszawskiego – MNK V-2034 494800
Nieznany autor – Gwiazda Wielkiego Krzyża Orderu Virtuti Militari Księstwa Warszawskiego – MNK V-2034 494800
Medale Virtuti Militari z 1792 roku
Medale Virtuti Militari z 1792 roku
Józef Poniatowski
Józef Poniatowski
Książę Józef Poniatowski z gwiazdą Virtuti Militari
Książę Józef Poniatowski z gwiazdą Virtuti Militari
Józef Chłopicki
Józef Chłopicki
Krzyż Kawalerski Virtuti Militari z powstania listopadowego z 1831 roku
Krzyż Kawalerski Virtuti Militari z powstania listopadowego z 1831 roku
6 obrazów

Order utworzono dla upamiętnienia zwycięstwa w bitwie pod Zieleńcami i początkowo przybrał formę medalu o dwóch klasach. Jego statut, oparty na austriackim wzorze, zmienił wygląd odznaczenia na krzyż i ustanowił pięć klas. Rzeczpospolita Obojga Narodów wkrótce upadła w wyniku rozbiorów Polski, a zaborcy znieśli odznaczenie i zakazali noszenia. Wśród jego pierwszych odznaczonych byli Józef Antoni Poniatowski i Tadeusz Kościuszko, wybitni dowódcy.

Epoka napoleońska i później

Generał John Pershing i inni oficerowie odbierający Virtuti Militari od premiera Ignacego Paderewskiego w ambasadzie polskiej w Waszyngtonie, 14 marca 1921 roku
Generał John Pershing i inni oficerowie odbierający Virtuti Militari od premiera Ignacego Paderewskiego w ambasadzie polskiej w Waszyngtonie, 14 marca 1921 roku
Order Wojenny Virtuti Militari na Grobie Nieznanego Żołnierza w Warszawie
Order Wojenny Virtuti Militari na Grobie Nieznanego Żołnierza w Warszawie
Pielęgniarka wojenna Teresa Grodzińska, pierwsza kobieta w II Rzeczypospolitej odznaczona Virtuti Militari
Pielęgniarka wojenna Teresa Grodzińska, pierwsza kobieta w II Rzeczypospolitej odznaczona Virtuti Militari
Most ORP Błyskawica udekorowany Orderem Wojennym Virtuti Militari IV klasy
Most ORP Błyskawica udekorowany Orderem Wojennym Virtuti Militari IV klasy
1 – Srebrny Krzyż, 2 – Złoty Krzyż, 3 – Krzyż Kawalerski, 4 – Krzyż Komandorski, 5 – Wielki Krzyż
1 – Srebrny Krzyż, 2 – Złoty Krzyż, 3 – Krzyż Kawalerski, 4 – Krzyż Komandorski, 5 – Wielki Krzyż
5 obrazów

W 1806 roku odznaczenie przywrócono jako najwyższą nagrodę dla polskich żołnierzy walczących u boku Francji w wojnach napoleońskich, pod nazwą Medal Wojskowy Księstwa Warszawskiego, choć żołnierze nadal posługiwali się pierwotną nazwą. W Królestwie Polskim nazwano je Polskim Medalem Wojskowym. W latach 1806–1815 przyznano tysiące krzyży, a w 1809 roku Joanna Żubr jako pierwsza kobieta je otrzymała. Od tego czasu odznaczenie było wielokrotnie zakazywane i przywracane, a od 1989 roku nie przyznano żadnych nagród.

W 26 językach

Редакція Factograf · Opublikowano 14 października 2026 · Częściowo na podstawie Wikipedii, CC BY-SA 4.0 · Artykuł źródłowy