Neo Geo – marka automatów oraz domowych konsola gier wideo stworzona przez firmę SNK w 1990 roku.
Historia
Neo Geo
Pierwszym systemem, który powstał pod marką Neo Geo był MVS, czyli Multi Video System będący automatem do gier i został udostępniony na rynku japońskim na początku 1990 roku, natomiast w kolejnych miesiącach był dystrybuowany w innych regionach świata. Innowacją było zastosowanie wymiennych kartridży co pozwalało umieścić sześć różnych gier w jednej kabinie. Pracą nad systemem zajmował się Takashi Nishiyama, twórca pierwszego Street Fighter.
W połowie 1990 roku w Japonii udostępniony został model AES, czyli Advanced Entertainment System, spełniającej funkcję konsoli domowej oferującej kolorową grafikę 2D oraz dźwięk wysokiej jakości. Jako nośnika danych używała kartridży. Początkowo urządzenie było dostępne tylko w wypożyczalniach, bez możliwości zakupu. Zmieniło się to w 1991 roku, gdy sprzęt został wydany także za granicą. Neo Geo AES był pierwszą konsolą umożliwiającą zapisywanie gier na karcie pamięci, jednak ze względu na dużą pamięć, system oraz gry były bardzo kosztowne w porównaniu do konkurencyjnej Segi oraz Nintendo. Sprzedaż zakończono w 2004 roku gdy udostępniono 1,5 miliona AES i MVS, co plasuje system jako drugi najdłużej sprzedawany system do gier w historii.
W 2009 roku Neo Geo zostało umieszczone na 19 miejscu na liście najlepszych konsol w historii, stworzonej przez IGN. Najrzadszą grą na ten system (a także jedną z najrzadszych na świecie) jest Kizuna Encounter w wersji PAL – wyprodukowano tylko 12 kopii, z czego 7 jest zaginionych (prawdopodobnie zniszczone).
Do Polski trafił jedynie system MVS i był najpopularniejszym typem automatu w kraju, spośród tych z wymiennymi kartridżami.
Neo Geo CD
W 1994 roku wydano Neo Geo CD, ze specyfikacją techniczną taką, jak w zwykłym Neo Geo, wykorzystujące jako nośnik płyty CD. Większość gier dostępnych na tę konsolę to porty gier z AES. Choć gry jak i sam sprzęt był tańszy od pierwszego AES, to jako główną wadę podawano bardzo wolne ładowanie gier. Wydano trzy modele konsol: front loader i top loader z 1994 roku różniące się sposobem wkładania płyt oraz Neo Geo CDZ z 1995, dostępne tylko w Japonii, posiadająca szybszy napęd. System nie zdobył tak dużej popularności jak poprzednik, główne ze względu na konkurencję ze znacznie potężniejszą Sega Saturn i Sony PlayStation, obsługujące grafikę 3D. Sprzedano ok. 570 000 sztuk sprzętu.
Neo Geo CD trafiło do Polski w niewielkich ilościach na początku 1996 roku, a importem zajmowało się Consumer Electronics Trade, będące również autoryzowanym dystrybutorem Atari Lynx i Atari Jaguar. Pomimo niewielkiego marketingu, była ona tańsza od PlayStation i Saturna.
Hyper Neo Geo 64
W 1997 roku pojawił się następca systemu w postaci Hyper Neo Geo 64, będący 64-bitowym automatem do gier, jednak cieszył się on jeszcze mniejszą popularnością niż poprzednik i nigdy nie stworzono na jego podstawie konsoli domowej. Po niepowodzeniach, SNK postanowiło stworzyć konsolę przenośną Neo Geo Pocket, wydaną w Japonii w 1998 roku.
Reedycje
W lipcu 2018 roku, SNK wydało Neo Geo Mini, będące zminiaturyzowaną wersją MVS.
Na listopad 2026 została zapowiedziana kolejna odświeżona wersja o nazwie NEOGEO AES+, będąca reedycją modelu AES. Dystrybucją zajmie się Plaion Polska.
Gry
Na systemy Neo Geo wydano 154 gry. Wśród najlepiej ocenianych wymienia się m.in seria Fatal Fury, seria Samurai Spirits (lub Samurai Shodown), seria Arts of Fighting, seria Metal Slug, Kabuki Klash, seria World Heroes, seria Last Blade, seria King of Fighters, Pulstar, Riding Zero.
