Narciso z Gerony był biskupem żyjącym w IV wieku, którego historyczne istnienie jest przedmiotem debat, choć jest on czczony jako święty w tradycji katolickiej, anglikańskiej i prawosławnej. Według legendy uciekł przed rzymskimi prześladowaniami w Hiszpanii, aby szukać schronienia w Augsburgu, gdzie jego pobożność miała doprowadzić do nawrócenia świętej Afry i jej towarzyszek. Pamiętany jest przede wszystkim jako męczennik, który zginął w swojej ojczyźnie. Jego wspomnienie obchodzone jest 29 października zarówno w Gironie, jak i w Augsburgu.
Legendarny żywot
Relacje o jego życiu pochodzą z Passio S. Afrae, tekstu uważanego przez współczesnych uczonych za historycznie niewiarygodny. Legenda głosi, że uciekając przed prześladowaniami w Gironie, Narciso wraz ze swoim diakonem, Feliksem, udał się do Augsburga. Podczas ich pobytu ich pobożność zainspirowała do nawrócenia kilka lokalnych kobiet. Po ochrzczeniu nowych wiernych i konsekracji Dionizego na biskupa, Narciso powrócił do Hiszpanii, gdzie ostatecznie poniósł męczeńską śmierć.
Kult i patronat
W Gironie Narciso jest świętym patronem, co wzmocniły legendy o cudownych rojach much, które rzekomo chroniły miasto przed najeżdżającymi armiami w latach 1285, 1653 i 1684. Z powodu tych opowieści wzywa się go, aby zapobiegał plagom komarów i much. Jego relikwie były niegdyś przechowywane w srebrnym sarkofagu w Bazylice Sant Feliu, choć ich lokalizacja stała się nieznana po hiszpańskiej wojnie domowej.
Dziedzictwo artystyczne
Narciso jest często przedstawiany w sztuce religijnej w szatach biskupich, czasem w towarzystwie świętej Afry lub smoka. Jego związek z muchami zainspirował różnych artystów, w tym Salvadora Dalí, który uwzględnił go w swoim obrazie Odkrycie Ameryki przez Krzysztofa Kolumba i stworzył rzeźbę zatytułowaną Święty Narciso od much.