Jan Iber (Jan z Athosu) był gruzińskim mnichem i przywódcą religijnym żyjącym w X wieku, który odegrał kluczową rolę w życiu monastycznym góry Athos. Urodzony w szlacheckiej rodzinie w Tao-Klarjeti, początkowo służył jako dowódca wojskowy i był żonaty, zanim przeszedł duchową przemianę. Ostatecznie przyjął zakon i udał się do Cesarstwa Bizantyjskiego, gdzie współzałożył klasztor Iviron. Jako jego pierwszy opat przekształcił tę instytucję w znaczące centrum kultury gruzińskiej, produkcji manuskryptów oraz badań liturgicznych.
Życie i przywództwo

Po przyjęciu postrzyżu w Tao-Klarjeti, Jan udał się do Bitynii i Konstantynopola, aby szukać duchowego przewodnictwa i zapewnić wolność swojemu synowi. Później osiadł na górze Athos wraz z synem i byłym generałem. Wspólnie założyli klasztor Iviron, który służył jako kluczowe centrum gruzińskiego monastycyzmu. Pod jego przywództwem klasztor rozkwitł jako miejsce sztuki i pracy naukowej, łącząc wspólnoty religijne Gruzji i Bizancjum.
Kult i dziedzictwo
Uznany za świętego jeszcze za życia, Jan cieszył się głębokim szacunkiem zarówno wśród wiernych greckich, jak i gruzińskich. Jego wpływ na tradycję monastyczną Athosu był ogromny, a jego kult wyrażano w licznych hymnach, w tym w dwóch, które przetrwały do XII wieku. Jego wspomnienie obchodzi się 12 lipca; pozostaje on znaczącą postacią zarówno w tradycji katolickiej, jak i prawosławnej.
