Aleksy Archiołanski był prawosławnym kapłanem i pedagogiem, który żył w Imperium Rosyjskim pod koniec XIX i na początku XX wieku. Urodzony w 1864 roku w guberni Perm, pełnił różne posługi duchowne, w tym funkcję psalmodysty i diakona, zanim został święconym na kapłana w 1893 roku. Pracował również jako nauczyciel w szkołach parafialnych. Jego życie zakończyło się w 1918 roku podczas wojny domowej w Rosji, kiedy został stracony przez oddziały Czerwonej Gwardii w Wierchniej Teczy.
Życie i posługa
Wywodząc się z rodziny duchownej, Aleksy studiował teologię w seminarium duchownym w Perm, choć problemy zdrowotne uniemożliwiły mu ukończenie pełnego kursu. Rozpoczął służbę jako psalmodysta w kilku wioskach, zanim został święcony na diakona w klasztorze Świętej Trójcy. Później został święcony na kapłana i służył jako nauczyciel w wiosce Pieszczano-Kołedińskie.
Śmierć i kult
W czerwcu 1918 roku, w okresie intensywnego konfliktu cywilnego, Aleksy został aresztowany przez siły rewolucyjne. Po krótkim przesłuchaniu został zabrany nad brzegi rzeki Tecza i rozstrzelany. Jest uznawany za hierarchamęczennika przez Rosyjski Kościół Prawosławny, został kanonizowany przez Święty Synod w 2002 roku.