Endezyarî

Endezyar an jî endazyarî (bi înglîzî engineering) karbendekî teknîk û diperise. Cûrên endezyariyê pir in. Hinek ji vana, endezyariyên karebayê, endezyariyên avahiyê û hinek mînakên din. Endezyarî ji bo ku jiyana mirova hêsan bike û bi vî hawî wan dilşad bike heye. Her çiqasî endezyarî mîna pîşeyên ku ji bû mirovahiyê û cîhanê gelekî pêwîstin nînbe jî, qasî dîroka mirovahiyê kevne. Ji şikeftên ku di heyama(çağ) bestelekê(qeşayî) da hatine çêkirin heta balexaniyên rojane, ji dîtina karebayê heta amêr(cîhaz)ên nanoteknolojîk, ji îcadkirina giloverok(tekelek) heta makîneyên ku bi jîrayiya çêkirî dixebitin, ji projeyên makîneyên ku Îsmaîlê Cizîrî anjî Da Vîncî çêkiribû heta amrazên(hacet) fezayî û gelekî pêşketinên mîna vana bi tevahî newazeyên endezyariyê ne. Mirovên endezyar zanista matematîk û fizîkê tevî hev dikin û amêrên(cihaz) ku bi kêra mirovahiyê tên disêwirînin.

Di dirokêde beşa endezyariyê ya herî kevn endezyariya avahiyê ye. Rê û pir û kel û mal û çihên avdanê bi destên van endezyaran hatîne çêkirin. Beşa yekemîn ku digûhere û ji endezyarên avahiyê diqete endezyariya makîneyan e. Vana ji beriyê xwe zêdetir mekanîk û dînamîkê dixebitînin û roj bi roj ji avahiyên sekan(statîk) dûr dikevin. Pişt re endezyariya karebayê, endezyariya elektronîkê, endezyariya endustriyê û gelekî cureyên endezyariyê derketine holê û endezyarî zef pêş ket.