factograf
HIF

Afghanistan

Afghanistan

Afghanistan (افغانستان) asia ke ek des hae. Iske west me Iran south west me Pakistan north me Turkmenistan, Uzbekistan, Tajikistan aur north east me China hae. Afghanistan ke capital city, Kabul hae.

Ii des ke main dharam Islam hae. Iske khaas bhasa Farsi (Dari) aur Pashto hae.

Bahut din talak Afghanistan me Taliban raj karat rahaa.


Afghanistan ke Shaasak

Hotak Empire (1709–1738)
Naam Jiwankaal Shaasan ke suruuwat Shaasan ke ant Notes Palwwar Chhaapa
Mirwais Hotak 1673–1715 1709 1715 Hotak dynasty ke Kandahar me suruu karis Hotak
Abdul Aziz Hotak Maut 1717 1715 1717 Miwais Hotak ke bhaiya Hotak
Mahmud Hotak 1697 – 22 April 1725 1717 22 April 1725 Mirwais Hotak ke larrka Hotak
Ashraf Hotak Maut 1730 22 April 1725 1730 Mirwais Hotak ke bhatija Hotak
Hussain Hotak Died 1738 1730 24 March 1738 (palat dewa gais) Mirwais Hotak ke larrka (Nader Shah iske shaasan se hatais) Hotak
Durrani Empire (1747-1823
Naam Jiwankaal Shaasan ke suruuwat Shaasan ke ant Notes Palwwar Chhaapa
Ahmad Shah Durrani 1720 - 4 June 1772 June 1747 4 June 1772 Durrani Empire ke suruu karis rahaa Durrani
Timur Shah Durrani December 1747 - 20 May 1793 November 1772 20 May 1793 Ahmad Shah Durrani ke larrka Durrani
Zaman Shah Durrani 1770 - 1844 20 May 1793 25 July 1801 Timur Shah Durrani ke larrka Durrani
Mahmud Shah Durrani (pahila raj) 1769 - 18 April 1829 25 July 1801 13 July 1803 Timur Shah Durrani ke larrka Durrani
Shah Shujah Durrani (pahila raj) 4 November 1785 - 5 April 1842 13 July 1803 3 May 1809 Timur Shah Durrani ke larrkae Durrani
Mahmud Shah Durrani (duusra raj) 1769 - 18 April 1829 3 May 1809 1818 Timur Shah Durrani ke larrka Durrani
Ali Shah Durrani Maut 1819 1818 1819 Timur Shah Durrani ke larrka Durrani
Ayub Shah Durrani Maut 1 October 1837 1819 1823 Timur Shah Durrani ke larrka Durrani

Administrative divisions

Afghanistan ke (34) provinces (welayats) me baata gais hae, aur sab province me ek capital hae. Ii province ke fir Ministry of Interior sab province ke Governor ke chune hae aur ii Governor logan sab district ke Prefects ke chune hae. Afghanistan ke central government ke Governor represent kare hae aur province ek administration ke jimewaar hae. Ministry of Interior, provincial Chief of Police ke bhi chune hae aur ii Governor ke saathe kanuun ke enforce kare hae.

  1. Badakhshan
  2. Badghis
  3. Baghlan
  4. Balkh
  5. Bamyan
  6. Daykundi
  7. Farah
  8. Faryab
  9. Ghazni
  10. Ghor
  11. Helmand
  12. Herat
  13. Jowzjan
  14. Kabul
  15. Kandahar
  16. Kapisa
  17. Khost
  1. Konar
  2. Kunduz
  3. Laghman
  4. Lowgar
  5. Nangarhar
  6. Nimruz
  7. Nurestan
  8. Oruzgan
  9. Paktia
  10. Paktika
  11. Panjshir
  12. Parvan
  13. Samangan
  14. Sare Pol
  15. Takhar
  16. Wardak
  17. Zabol

Sab se barraa city

Afghanistan me khaali ek city, Kabul, hae jiske population ek million se jaada hae. Aur barraa city, population ke order me hae: Kandahar, Herat, Mazar-e Sharif, Jalalabad, Ghazni aur Kunduz.

Demographics

Herat
Herat
Afghanistan ke populations hajaar me
Afghanistan ke populations hajaar me
Kabul me aurat.
Kabul me aurat.
Ethnic groups of Afghanistan (percentages are from Encyclopædia Iranica and CIA World Factbook)
Ethnic groups of Afghanistan (percentages are from Encyclopædia Iranica and CIA World Factbook)
4 images

Population

31,056,997 (July 2006 est.)

Umar ke structure

0-14 saal: 44.6% (larrkaa 7,095,117/larrkii 6,763,759)
15-64 saal: 53% (admii 8,436,716/aurat 8,008,463)
65 saal aur jaada: 2.4% (admii 366,642/aurat 386,300) (2006 est.)

Median age

Puura: 17.6 saal
Admii: 17.6 saal
Aurat: 17.6 saal (2006 est.)

Population ke barrhe ke rate

2.67% (2006 est.)

Janam ke rate

46.6 janam/1,000 population (2006 est.)

Maut ke rate

20.34 maut/1,000 population (2006 est.)

Net migration rate

0.42 migrant(s)/1,000 population (2006 est.)

Baby ke mare ke rate

Puura: 160.23 maut/1,000 jinda janam
Admii: 164.77 maut/1,000 jinda janam
Aurat: 155.45 maut/1,000 jinda janam (2006 est.)

Life expectancy at birth

Total population: 46 years (2004 est.)
Male: 46 years
Female: 46 years

Gender ratio

At birth: 1.05 male(s)/female
Under 15 years: 1.05 male(s)/female
15-64 years: 1.05 male(s)/female
65 years and over: 0.95 male(s)/female
Total population: 1.05 male(s)/female (2006 est.)

Total fertility rate

6.69 children born/woman (2006 est.)

HIV/AIDS

HIV/AIDS - adult prevalence rate: 0.01% (2001 est.)
HIV/AIDS - people living with HIV/AIDS: 61 (as of 2006)
HIV/AIDS - deaths: 4

Khaas faile waala bemaari

degree of risk: high
food or waterborne diseases: bacterial and protozoal diarrhea, hepatitis A, and typhoid fever
vectorborne disease: malaria is a high risk countrywide below 2,000 meters from March through November
animal contact disease: rabies (2005)

Jaati

Afghanistan me dher jaat ke log rahe hae. Ii des me bahut din se census nai karaa gais hae aur ii kaaran se sab jaati ke log ke number ke anumaan achchha se nai lagawa jaae sake hae. Therefore most figures are approximations only.

CIA World Factbook ke anusaar ii des ke jaati ke population hae:

  • Pashtun: 42%
  • Tajik: 27%
  • Hazara: 9%
  • Uzbek: 9%
  • Aimak: 4%
  • Turkmen: 3%
  • Baloch: 2%
  • Duusra: 4%

1960s se lae ke 1980s ke census aur Ancyclopea ke souce se ii number dewa jaae hae:

  • 36.4% Pashtun
  • 33.7% Tajik
  • 8.0% Hazara
  • 8.0% Uzbek
  • 4.1% Aimak
  • 3.3% Turkmen
  • 1.6% Baloch
  • 1.9% other

Bhasa

Persian (Dari) aur Pashto bhasa me jaada kar ke Afghanistan ke log baat kare hae. Ii duuno bhasa Indo-European bhasa ke Iranian bhasa ke palwaar ke hae. Farsi (Dari dialects) 50% aur Pashto 35%. Pashto aur Farsi ii des ke official bhasa hae. Hazaragi, jisme Hazara log baat kare hae, bhi Farsi ke ek dialect hae. Aur bhasa me hae Turkic bhasa jaise ki Uzbek aur Turkmen 9%, aur 30 aur chhota bhasa 4% jaise ki Balochi, Nuristani, Pashae, Brahui, Pamiri, Hindko. Ii des ke jaada log ek se jaada bhasa me baat kare sake hae.

Read next

In 286 languages

hifаԥсшәаAcèhадыгабзэAfrikaansAlemannischአማርኛPangcaharagonésÆngliscअंगिकाالعربيةܐܪܡܝܐالدارجةمصرىঅসমীয়াasturianuаварKotavaअवधीAymar aruazərbaycancaتۆرکجهбашҡортсаBasa BaliBoarischžemaitėškaBatak TobaBikol Centralбеларуская (тарашкевіца)беларускаяBetawiбългарскиभोजपुरीBislamaবাংলাབོད་ཡིགbòo pìkkàবিষ্ণুপ্রিয়া মণিপুরীbrezhonegbosanskiBatak MandailingBasa Ugiбуряадcatalà閩東語 / Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄нохчийнCebuanoChamoruᏣᎳᎩTsetsêhestâheseکوردیcorsuqırımtatarcačeštinakaszëbscziсловѣньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟчӑвашлаCymraegdanskdagbanliDeutschZazakidolnoserbskiKadazandusunडोटेलीދިވެހިބަސްཇོང་ཁΕλληνικάEnglishEsperantoespañoleestieuskaraestremeñuفارسیFulfuldesuomivõroføroysktfrançaisarpetanNordfriiskfurlanFryskGaeilgeGagauzkriyòl gwiyannenGàidhliggalegoگیلکیAvañe'ẽगोंयची कोंकणी / Gõychi KonknniBahasa Hulontalo𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺Ghanaian PidginગુજરાતીGaelgHausa客家語 / Hak-kâ-ngîHawaiʻiעבריתहिन्दीhrvatskihornjoserbsceKreyòl ayisyenmagyarհայերենԱրեւմտահայերէնinterlinguaJaku IbanBahasa IndonesiaInterlingueIgboIlokanoгӀалгӀайIdoíslenskamedžuslovjanskyitaliano日本語Patoisla .lojban.JawaქართულიQaraqalpaqshaTaqbaylitKarai-karaiадыгэбзэKabɩyɛTyapKongoKumoringGĩkũyũқазақшаភាសាខ្មែរಕನ್ನಡYerwa Kanuri한국어къарачай-малкъарکٲشُرRipoarischkurdîкомиkernowekкыргызчаLatinaLadinoLëtzebuergeschлезгиLingua Franca NovaLimburgsLigureLadinlombardlingálaລາວlietuviųlatviešuMadhurâमगहीमैथिलीBasa BanyumasanмокшеньMalagasyолык марийMāoriMinangkabauмакедонскиമലയാളംмонголꯃꯤꯇꯩ ꯂꯣꯟဘာသာမန်मराठीBahasa MelayuMaltiMirandésမြန်မာဘာသာэрзяньمازِرونیNapulitanoNedersaksiesPlattdüütschनेपालीनेपाल भाषाNederlandsnorsk nynorsknorskNovialoccitanlivvinkarjalaOromooଓଡ଼ିଆиронਪੰਜਾਬੀPangasinanKapampanganPapiamentuPicardDeitschpolskiPiemontèisپنجابیپښتوportuguêsRuna SimirumantschromânătarandíneрусскийрусиньскыйIkinyarwandaसंस्कृतम्саха тылаᱥᱟᱱᱛᱟᱲᱤsardusicilianuScotsسنڌيdavvisámegiellasrpskohrvatski / српскохрватскиTaclḥitတႆးසිංහලSimple EnglishslovenčinaسرائیکیslovenščinaGagana SamoaanarâškielâchiShonaSoomaaligashqipсрпски / srpskiSranantongoSiSwatiSeelterskSundasvenskaKiswahiliꠍꠤꠟꠐꠤślůnskiSakizayaதமிழ்TayalತುಳುతెలుగుtetunтоҷикӣไทยትግርኛTürkmençeTagalogtolışilea faka-Tongatoki ponaTok PisinTürkçeSeediqXitsongaтатарча / tatarçachiTumbukaудмуртئۇيغۇرچە / Uyghurcheукраїнськаاردوoʻzbekcha / ўзбекчаvènetovepsän kel’Tiếng ViệtWest-VlamsVolapükWinarayWolof吴语მარგალურიייִדישYorùbáVahcuenghZeêuwsⵜⴰⵎⴰⵣⵉⵖⵜ ⵜⴰⵏⴰⵡⴰⵢⵜ文言閩南語 / Bân-lâm-gí粵語中文isiZulu

Text from Wikipedia, CC BY-SA 4.0 · Source article