A das commelinales (Commelinaleses) é unha orde de plantas anxiospermas monocotiledóneas.
A orde está composta por cinco familias (nas clasificacións filaxenéticas modernas) ou catro (na clasificacións "cásicas"). En tyoptal, a orde comprenden 812 especies distribuídas en 68 xéneros.
A pesar de ter poucas familias e de ser monofilético segundo as análises moleculares de ADN, a orde é moi diversa desde o punto de vista da morfoloxía. De feito, a unión de todas as familias nun mesmo clado resultou sorprendente, xa que as sinapomorfías quedan prccticamente restrinxidas a certos caracteres fitoquímicos (como a presenza de fenilfenalenonas e a algúns caracteres da semente (como, por exemplo, a presenza dun abundante endosperma helobial).
O grupo troncal das commelinales data de hai uns 114 millóns de anos (MA), no cretáceo tardío.
A diverxencia dentro do grupo comezou hai uns 110 MA, segundo Janssen e Bremer.
As datas, segundo Wikström et al. son 81-73 e 71-66 MA respectivamente. Porén, hai que ter en conta que que Janssen e Bremer (Op. Cit.) utilizaron unha topoloxía para datar os clados diferente.
Clasificación
Na clasificación "clásica" de Cronquist (1981) a orde comprende 4 familas:
- Commelinaceae
- Mayacaceae
- Rapateaceae
- Xyridaceae
Pero en sistemas de clasificación modernos, como os do Angiosperm Phylogeny Group (APG) grupo de botánicos que traballan na filoxenia vexetal utiliando técnicas moleculares e a análise cladística, a clasificación varía bastante.
Na súa primeira clasificación, do ano 1998, incluían tamén catro familias, pero moi diferentes:
- Commelinaceae
- Haemodoraceae
- Philydraceae
- Pontederiaceae
No Angiosperm Phylogeny Website (do ano 2001 en adiante), e nas clasificacións APG II (do ano 2003) e APG III (do ano 2009), nas que a orde se sitúa na subclase das Commelinidae, da clase das Liliopsida = Monocotyledoneae. a circunscrición modificouse un pouco:
Segundo APG III, e o Angiosperm Phylogeny Website, as familias son:
- Hanguanaceae (familia nº 77)
- Commelinaceae (familia nº 78)
- Philydraceae (familia nº 79)
- Pontederiaceae (familia nº 80)
- Haemodoraceae (familia nº 81)
Os números de familia consignados arriba, son os atribuídos polo Lineal APG III (LAPG III 2009).
As familias das Mayacaceae, Rapateaceae e Xyridaceae foron desprazadas á orde das Poales.
Véxase tamén
Bibliografía
- Judd, W. S.; C. S. Campbell, E. A. Kellogg, P. F. Stevens, M. J. Donoghue (2007). "Commelinoid Monocots". Plant Systematics: A Phylogenetic Approach, Third edition. Sinauer Associates, Sunderland, Massachusetts. pp. 276–278. ISBN 978-0-87893-407-2.
- Simpson, Michael G. (2005). "Commelinidae". Plant Systematics. Elsevier Inc. p. 184. ISBN 0-12-644460-9 ISBN 978-0-12-644460-5.
- Soltis, D. E.; Soltis, P. F., Endress, P. K., y Chase, M. W. (2005). "Commelinid monocots". Phylogeny and evolution of angiosperms. Sinauer Associates, Sunderland, MA. pp. 109-110.
Outros artigos
Ligazóns externas
- Commelinales en Madagascar Catalogue.
