factograf
GA
Sign in

matamaiticeoir, loighceoir, agus fealsamh Sasanach

George Boole

George Boole

Key facts

dáta breithe2 Samhain 1815
dáta báis8 Nollaig 1864
gairmmatamaiticeoir, fealsamh, loighceoir
áit bhreitheLincoln
áit bháisBaile an Teampaill
céileMary Everest Boole
fostóirColáiste na hOllscoile Corcaigh
gradam a fuarthasComhalta den Chumann Ríoga
saothar suntasachailgéabar Boole
cur síos ag an bhfoinseEncyclopædia Britannica 11th edition
All data from the card 13
Breith
2 Samhain 1815Lincoln (Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus na hÉireann)
Bás
8 Nollaig 1864 49 bliana d'aoisBaile an Teampaill (Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus na hÉireann)
Siocair bháis
Bás nádúrtha (Niúmóine)
Áit adhlactha
St Michael's Church (en) 51° 53′ 41″ N, 8° 25′ 11″ O / 51.8947°N,8.4197°W
Réimse oibre
Loighic mhatamaiticiúil
Gairm
matamaiticeoir, eolaí ríomhaireachta, loighceoir, fealsamh, múinteoir ollscoile
Fostóir
Coláiste na hOllscoile Corcaigh (1849–1864)
Ball de
An Cumann Ríoga
Teangacha
Béarla
Teaghlach
Boole family (en)
Céile
Mary Everest Boole (1855–)
Páiste
Ethel Lilian Voynich, Margaret Boole Taylor, Mary Boole Hinton, Alicia Boole Stott, Lucy Everest Boole
Duine muinteartha
Charles Howard Hinton (mac cleamhnais)Wilfrid Voynich (mac cleamhnais)

Matamaiticeoir, loighceoir, agus fealsamh a saolaíodh i Lincoln Shasana is a d'oibrigh i gColáiste na Ríona i gCorcaigh ab ea George Boole (2 Samhain 1815 – 8 Nollaig 1864).

B'eisean a chéadcheap ailgéabar Boole, is é sin, an cineál ailgéabar a úsáidtear le réasúnaíochtaí loighciúla a chur i bhfoirm mhatamaiticiúil.

Is é ailgéabar Boole is bunús leis an ríomhaireacht nua-aimseartha go léir, agus ag caitheamh súil ar ais dúinn, is féidir linn a rá go raibh Boole ar dhuine acu siúd a bhunaigh an ríomheolaíocht mar bhrainse eolaíochta, cé nár tháinig an chéad ríomhaire ar an bhfód ach i bhfad i ndiaidh a lae.

Thug Boole isteach teoiric na do-athraitheachta (1841), brainse nua sa mhatamaitic a bhí bunúsach i dteoiric coibhneasachta Einstein.

Tá cáil ar Boole freisin as na leabhair

  • Mathematical Analysis of Logic (Anailís Mhatamaiticiúil ar an Loighic, 1847) agus
  • Laws of Thought (Dlíthe na Smaointeoireachta, 1854).

Rinne Boole céimeanna chun cinn i dteoiric na seiteanna, uimhreacha dénártha is an dóchúlacht.

Tugtar an leasainm bunaitheoir na glanmhatamaitice air.

Tagairtí

Tá an t-alt seo bunaithe ar ábhar as Fréamh an Eolais, ciclipéid eolaíochta agus teicneolaíochta leis an Ollamh Matthew Hussey, foilsithe ag Coiscéim sa bhliain 2011. Tá comhluadar na Vicipéide go mór faoi chomaoin acu beirt as ucht cead a thabhairt an t-ábhar ón leabhar a roinnt linn go léir.
Is síol é an t-alt seo. Cuir leis, chun cuidiú leis an Vicipéid.
Má tá alt níos forbartha le fáil i dteanga eile, is féidir leat aistriúchán Gaeilge a dhéanamh.

Read next

In 83 languages

Text from Wikipedia, CC BY-SA 4.0 · Source article