El Brull Kataluniako udalerria da, Osona eskualdean eta Bartzelonako probintzian kokatua. 2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 252 biztanle zituen. 41 km²-ko azalera du.
Ondarea
- Sant Martí del Brullgo eliza erromanikoa.
- Sant Jaume de Viladrovergo eliza erromanikoa.
- Sant Cristòfol de la Castanyako eliza erromanikoa.
- Harresi Iberiarra (kristo aurreko IV. mendea), Montsenyko Parke Naturalean.
- Brullgo gazteluaren arrastoak.
Geografia
Udalerri mugakideak
Honako udalerri hauek ditu mugakide: Balenyà, Aiguafreda, Seva, Viladrau, Montseny eta Tagamanent.
Demografia
Jatorria
Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 20,5 udalerri berean jaioak ziren, probintziako batez bestekoaren (% 34) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 3,7 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 9,1 —probintzian % 25—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 27 biztanleren artean, gehienak Afrikan jaioak dira (% 44,4). Jaiotza herrialde nagusiak Maroko, Uruguai, Argentina dira.
Etxebizitza
INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 125 etxebizitza zeuden: 87 (% 69,6) nagusiak eta 38 (% 30,4) ez-nagusiak.<ref name="INE-59525">{{erreferentzia|izenburua=Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera|lana=2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua|argitaletxea=Espainiako Estatistika Institutua|url=https://www.ine.es/jaxi/Tabla.htm?tpx=59525%7Chizkuntza=es%7Curtea=2021}}</ref> INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 8 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 48 plazarekin (6 plaza etxebizitzako).<ref name="INE-39363">{{erreferentzia|izenburua=Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak|lana=Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala)|argitaletxea=Espainiako Estatistika Institutua|url=https://www.ine.es/jaxiT3/Tabla.htm?t=39363%7Chizkuntza=es%7Curtea=2026}}</ref>
Etxebizitza multzoa Bartzelonako mapa
Guztira 87 etxegune zeuden, eta horietatik 20 (% 23,0) pertsona bakarrekoak ziren.<ref name="INE-59543">{{erreferentzia|izenburua=Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera|lana=2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua|argitaletxea=Espainiako Estatistika Institutua|url=https://www.ine.es/jaxi/Tabla.htm?tpx=59543%7Chizkuntza=es%7Curtea=2021}}</ref>
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 252 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 48,0 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 22,6; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 23,8; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 5,6.<ref name="ine-ikasketa-maila">{{erreferentzia|argitaletxea=INE|izenburua=Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)|lana=Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua|url=https://www.ine.es/jaxiT3/Tabla.htm?t=66623%7Chizkuntza=es}}</ref> Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 44,5 zen 2021ean eta % 48,0 2024an; beraz, 3,5 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 6,2 izatetik % 5,6 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 51,4 ziren, eta gizonen artean % 45,4; 6,0 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 6,3 eta gizonen % 5,0 ziren.
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 121 | % 48,0 | 64 | % 45,4 | 57 | % 51,4 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 57 | % 22,6 | 33 | % 23,4 | 24 | % 21,6 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 60 | % 23,8 | 37 | % 26,2 | 23 | % 20,7 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 14 | % 5,6 | 7 | % 5,0 | 7 | % 6,3 |
| Guztira | 252 | % 100,0 | 141 | % 100,0 | 111 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 44,5 | % 26,9 | % 22,5 | % 6,2 | 227 |
| 2022 | % 46,3 | % 26,0 | % 22,1 | % 5,6 | 231 |
| 2023 | % 48,8 | % 21,7 | % 24,6 | % 4,9 | 244 |
| 2024 | % 48,0 | % 22,6 | % 23,8 | % 5,6 | 252 |
Ekonomia
Diru-sarrerak
2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 24.513 euro-koa zen, eta etxegune bakoitzeko 80.425 euro-koa, probintziako 2. altuena. Balio hori probintziako batez bestekoaren (17.884 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 31.500 euro zen. Errenta gordina 32.929 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 54,6. Gainerako iturriak: pentsioak (% 9,7), beste diru-sarrerak (% 32,1), langabezia-prestazioak (% 1,1), beste prestazioak (% 2,5).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da. Udalerrian indizea 37,6 da, probintziakoaren (31,6; Bartzelonako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (31,9) gainetik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 3,1 da, probintziakoaren (2,6; Bartzelonako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,6) gainetik.
Jarduera ekonomikoa
INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Brull, El udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 153 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 61,4; gainerako % 38,6 inaktibo zeuden.<ref name="ine-harremana">{{erreferentzia|argitaletxea=INE|izenburua=Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)|lana=Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua|url=https://www.ine.es/jaxiT3/Tabla.htm?t=67080%7Chizkuntza=es}}</ref> Aktiboen artean, langabezia-tasa % 6,5 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 60,0 zen eta emakumezkoena % 63,3; langabezia-tasa, aldiz, % 8,3 eta % 4,3 zen, hurrenez hurren.<ref name="ine-harremana" />
Okupatuen kopurua 142 zen 2023ean, 2021eko 131etik gora.<ref name="ine-jarduera">{{erreferentzia|argitaletxea=INE|izenburua=Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)|lana=Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua|url=https://www.ine.es/jaxiT3/Tabla.htm?t=70002%7Chizkuntza=es}}</ref> Emakumeek okupatuen % 45,8 osatzen dute, eta gizonek % 54,2.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 143 | % 57,4 | 77 | % 55,0 | 66 | % 60,6 |
| Langabeak | 10 | % 4,0 | 7 | % 5,0 | 3 | % 2,8 |
| Inaktiboak | 96 | % 38,6 | 56 | % 40,0 | 40 | % 36,7 |
| Guztira | 249 | % 100,0 | 140 | % 100,0 | 109 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 70,4), industria (% 16,9), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 7,0) eta eraikuntza (% 5,6).<ref name="ine-jarduera" />
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak dira talderik ugariena, okupatuen % 47,2; ondoren, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak daude (% 41,5), eta oinarrizko okupazioak % 7,0.<ref name="ine-okupazioa">{{erreferentzia|argitaletxea=INE|izenburua=Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)|lana=Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua|url=https://www.ine.es/jaxiT3/Tabla.htm?t=70001%7Chizkuntza=es}}</ref> Sexuaren arabera, gizonen artean goi eta erdi maila dira nagusi (% 50,6), eta emakumeen artean langile kualifikatuak (% 46,2).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 67 | % 47,2 | 39 | % 50,6 | 28 | % 43,1 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 59 | % 41,5 | 29 | % 37,7 | 30 | % 46,2 |
| Oinarrizko okupazioak | 10 | % 7,0 | 6 | % 7,8 | 4 | % 6,2 |
| Ez dago jasota | 6 | % 4,2 | 3 | % 3,9 | 3 | % 4,6 |
| Guztira | 142 | % 100,0 | 77 | % 100,0 | 65 | % 100,0 |
Okupatuen % 62,0 besteren konturako langileak dira, eta % 38,0 norberaren konturakoak.<ref name="ine-egoera">{{erreferentzia|argitaletxea=INE|izenburua=Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)|lana=Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua|url=https://www.ine.es/jaxiT3/Tabla.htm?t=70003%7Chizkuntza=es}}</ref>
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 54 | % 38,0 | 33 | % 42,9 | 21 | % 32,3 |
| Besteren kontura | 88 | % 62,0 | 44 | % 57,1 | 44 | % 67,7 |
| Guztira | 142 | % 100,0 | 77 | % 100,0 | 65 | % 100,0 |
Lehen sektorea
Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 16 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 656 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten. Udalerriaren azalera 41 km² denez, NAE lurraldearen % 16 da. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 67,8 larre iraunkorrak (445 ha, 9 ustiategitan), % 32,2 lur goldagarria (211 ha, 15 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,15 ha, 7 ustiategitan).
Abeltzaintza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 1.032 behi, 616 ardi eta ahuntz, 3.004 txerri eta 75 hegazti zeuden.
Ibilgailu-parkea
Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 177 gidari zeuden erroldatuta: 104 gizon (% 58,8) eta 73 emakume (% 41,2). Biztanleen % 59,6 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 319 ibilgailuk osatzen zuten: 161 turismo, 74 motozikleta, 40 furgoneta, 21 kamioi eta 6 ziklomotor. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 542 turismokoa zen, probintziako (402) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.
Turismoen batez besteko adina 11,8 urtekoa zen; turismoen % 10,6k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 22,4k 25 urte baino gehiago. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 60,8 gasolinazko zen eta % 36,7 diesel; 7 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 2,2; probintzian % 1,9). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 9,2k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 39,6k ez zuen etiketarik.
Kanpo estekak
- (Katalanez) El Brullgo udalaren webgunea.
Artikulu hau Kataluniako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
