Belfort (franche-comteraz Béfô, alemanez Beffert) Frantziako Belfort Herrialdea departamenduko hiriburua da.
Geografia
Vosges mendiak eta Jura mendilerroaren artean kokatuta, Savoureuse eskualdean dago. Rhin eta Rodano ibaien arteko bideak zeharkatzen du hiria.
Udalerri mugakideak
Honako udalerri hauek ditu mugakide: Bavilliers, Cravanche, Danjoutin, Denney, Essert, Évette-Salbert, Offemont, Pérouse eta Valdoie.
Klima
CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du<ref name="Joly">{{erreferentzia | izena1 = Daniel | abizena1 = Joly | izena2 = Thierry | abizena2 = Brossard | izena3 = Hervé | abizena3 = Cardot | izena4 = Jean | abizena4 = Cavailhes | izena5 = Mohamed | abizena5 = Hilal | izena6 = Pierre | abizena6 = Wavresky | izenburua = Les types de climats en France, une construction spatiale | aldizkaria = Cybergéo: revue européenne de géographie | zenbakia = 501 | data = 2010-06-18 | doi = 10.4000/cybergeo.23155 | hizkuntza = fr }}</ref>. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima kontinental du, eta Vosgeetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio oso handiak (1500-2000 mm/urte) urte osoan; negu gogorra (1 °C baino gutxiago))<ref name="MFTipologia">{{erreferentzia | izenburua = Le climat en France hexagonale et Corse | url = https://meteofrance.com/comprendre-climat/france/le-climat-en-france-metropolitaine | webgunea = meteofrance.com | hizkuntza = fr }}</ref>.
1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 9,8 °C-koa da, 17,3 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1202 mm-koa da, urtarrilean 12,1 euri-egun eta uztailean 10,4 egun izanik<ref name="Joly" />. 1991-2020 aldirako, udalerrian bertan dagoen Météo-France estazioan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 10,9 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 974 mm-koa delarik<ref name="FICHECLIM90035001">{{erreferentzia | izenburua = Station Météo-France « Dorans », fiche climatologique | url = https://object.files.data.gouv.fr/meteofrance/data/synchro_ftp/REF_STATION/FICHECLIM_90035001.pdf | webgunea = data.gouv.fr | hizkuntza = fr }}</ref>. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 38,8 °C-koa da, 2026ko abuztuaren 14an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -16 °C-koa da, 2009ko abenduaren 20an lortua<ref group="oh">Estazioko erregistroak 2009ko apirilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.</ref><ref name="FICHECLIM90035001" />.
Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 10,1 °C-koa da.<ref group="oh" name="MF-SIM-sareta">Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 2,2 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.</ref> Hilabeterik beroena uztaila da (19,4 °C) eta hotzena urtarrila (1,6 °C). Urteko prezipitazioa 1071 mm-koa da; hilabeterik euritsuena abendua da (111 mm) eta lehorrena apirila (74 mm).<ref name="MF-SIM">{{erreferentzia | izenburua = Données changement climatique - SIM quotidienne | url = https://www.data.gouv.fr/datasets/donnees-changement-climatique-sim-quotidienne | argitaletxea = Météo-France | webgunea = data.gouv.fr | hizkuntza = fr }}</ref>
1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,33 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (9,0 °C) baino 1,8 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2018, 2020, 2022, 2023 eta 2024. Urterik beroena 2022 izan zen (11,6 °C) eta hotzena 1963 (8,0 °C).<ref name="MF-SIM" />
| | |||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Batez besteko tenperatura (ºC) | 1.6 | 2.4 | 6.0 | 9.7 | 13.8 | 17.6 | 19.4 | 18.8 | 14.4 | 10.1 | 5.4 | 2.4 | 10.1 |
| Pilatutako prezipitazioa (mm) | 86 | 78 | 80 | 74 | 100 | 87 | 82 | 93 | 84 | 98 | 98 | 111 | 1071 |
| Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua | |||||||||||||
Auzoak
Hamar auzo ditu:
- Jean Jaurès (8.418 biztanle)
- Centre-Ville / Faubourg de Montbéliard (7.578 biztanle)
- Belfort-Nord (6.159 biztanle)
- Résidences - Bellevue (5.890 biztanle)
- Résidences - La Douce (4.483 biztanle)
- Le Mont / Les Barres (4.377 biztanle)
- La Pépinière (3.878 biztanle)
- Les Glacis du Château (3.592 biztanle)
- Vieille Ville / Le Fourneau (3.235 biztanle)
- La Miotte / Les Forges (2.796 biztanle)
Demografia
BiztanleriaUrtea010.00020.00030.00040.00050.00060.0001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.
| Urtea | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 | 2014 | 2015 | 2016 | 2017 | 2018 | 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Hazkunde begetatiboa | 393 | 425 | 392 | 413 | 297 | 288 | 363 | 221 | 289 | 234 | 226 | 117 | 92 | 63 | 42 | 84 | 43 | 41 |
| Jaiotzak | 770 | 791 | 738 | 762 | 728 | 675 | 719 | 634 | 678 | 617 | 611 | 523 | 549 | 490 | 492 | 473 | 463 | 476 |
| Heriotzak | 377 | 366 | 346 | 349 | 431 | 387 | 356 | 413 | 389 | 383 | 385 | 406 | 457 | 427 | 450 | 389 | 420 | 435 |
Familiak eta etxeguneak
2023 erroldaren arabera, Belfort udalerrian 44.640 biztanle zeuden eta 23.593 elkarbizitza unitate<ref group="oh">INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.</ref>, hau da, 1,89 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 53,2), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).<ref name="menages">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/9006073?sommaire=9006187%7Cizenburua=Couples-Familles-Ménages en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>
Udalerrian 10.682 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (4.227). Guraso bakarreko 2.748 familietatik 2.328etan ama zen guraso bakarra. 4.887 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 2.610k seme-alaba bakarra zuten etxean, 1.666k bi, eta 1.519k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 3.708 bikoteetatik 392tan (% 10,6) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.<ref name="menages" />
15 urte edo gehiago zituzten 38.158 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 25,3 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 51,2. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 56,6). 80 urte edo gehiagoko 2.468 biztanleetatik 2.216 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 252 kolektibitateren batean.<ref name="menages" />
15 urte edo gehiagoko biztanleen % 32,4 ezkonduta zegoen, eta beste % 13,5 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 9,5 izatezko bikotean eta % 4,0 PACS bidez lotuta). % 38,6 ezkongabeak ziren, % 6,5 alargunak eta % 9,0 dibortziatuak.<ref name="menages" />
Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 26,6), enplegatuak (% 17,1), eskulangileak (% 16,4), erdi-mailako lanbideak (% 13,0). Talde nagusia (erretiratuak, % 26,6) Belfort Herrialdea departamenduko batez bestekoaren (% 30,8) azpitik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.<ref name="menages" />
| Kopurua | % | |
|---|---|---|
| Elkarbizitza-unitateak | ||
| Seme-alabekin bizi ziren bikoteak | 3.701 | % 15,7 |
| Etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak | 4.203 | % 17,8 |
| Guraso bakarrekoak | 2.705 | % 11,5 |
| Kide bakarrekoak | 12.544 | % 53,2 |
| Bestelakoak | 440 | % 1,9 |
| Familiak | ||
| Seme-alabarik gabeko bikoteak | 4.227 | % 39,6 |
| Seme-alabadun bikoteak | 3.708 | % 34,7 |
| Guraso bakarrekoak | 2.748 | % 25,7 |
| 25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean | 4.887 | % 45,7 |
| Seme-alaba bat | 2.610 | % 24,4 |
| Bi seme-alaba | 1.666 | % 15,6 |
| Hiru seme-alaba | 1.034 | % 9,7 |
| Lau seme-alaba edo gehiago | 485 | % 4,5 |
| Egoera zibila (15 urte edo gehiago) | ||
| Ezkonduta | 12.352 | % 32,4 |
| Izatezko bikotean | 3.611 | % 9,5 |
| PACS bidez lotuta | 1.523 | % 4,0 |
| Ezkongabea | 14.743 | % 38,6 |
| Alarguna | 2.492 | % 6,5 |
| Dibortziatuta | 3.438 | % 9,0 |
| Erreferentziazko pertsonaren lanbidea | ||
| Nekazariak | 0 | % 0,0 |
| Artisau, merkatari eta enpresa-buruak | 625 | % 2,6 |
| Goi-mailako langileak | 2.830 | % 12,0 |
| Erdi-mailako lanbideak | 3.068 | % 13,0 |
| Enplegatuak | 4.028 | % 17,1 |
| Eskulangileak | 3.866 | % 16,4 |
| Erretiratuak | 6.274 | % 26,6 |
| Bestelakoak | 2.901 | % 12,3 |
| Iturria: INSEE, RP2023. | ||
Etxebizitza
2023 erroldaren arabera, udalerrian 27.793 etxebizitza zeuden. Horietatik 23.611 egoitza nagusi ziren, 683 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 3.499 hutsik zeuden. Apartamentuak ziren nagusi (23.908), etxeak baino gehiago (3.541). Egoitza nagusietatik 7.551 beren jabearen bizilekuak ziren, 15.504 alokairuan zeuden, 7.295 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 555 doan lagata.<ref name="etxebizitzak">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/8997194%7Cizenburua=Logement en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>
Etxebizitza multzoa
Etxe mota
Jabetza egoera
Eraikuntza garaiari dagokionez, 1946-1970 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (8.143).<ref name="etxebizitzak" />
Eraikuntza garaia
Egoitza nagusien artean gehienek 3 gela zituzten (7.493). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (18.638 etxebizitzatan). 9.546 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 12.464 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 4.146tan bi edo gehiago.<ref name="etxebizitzak" />
Gela kopurua
Berogailu mota
Aparkalekua eta ibilgailuak
| Kopurua | % | |
|---|---|---|
| Etxebizitza multzoa | ||
| Egoitza nagusia | 23.611 | % 85,0 |
| Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa | 683 | % 2,5 |
| Hutsik | 3.499 | % 12,6 |
| Etxe mota | ||
| Etxeak | 3.541 | % 12,7 |
| Apartamentuak | 23.908 | % 86,0 |
| Gela kopurua (egoitza nagusiak) | ||
| 1 gela | 1.841 | % 7,8 |
| 2 gela | 3.998 | % 16,9 |
| 3 gela | 7.493 | % 31,7 |
| 4 gela | 5.631 | % 23,8 |
| 5 gela edo gehiago | 4.648 | % 19,7 |
| Eraikuntza garaia (egoitza nagusiak) | ||
| 1919 aurretik | 1.975 | % 8,4 |
| 1919-1945 | 3.278 | % 13,9 |
| 1946-1970 | 8.143 | % 34,5 |
| 1971-1990 | 6.108 | % 25,9 |
| 1991-2005 | 2.546 | % 10,8 |
| 2006-2020 | 1.463 | % 6,2 |
| Jabetza egoera (egoitza nagusiak) | ||
| Jabeak | 7.551 | % 32,0 |
| Alokairuan | 15.504 | % 65,7 |
| HLM | 7.295 | % 30,9 |
| Doan lagata | 555 | % 2,4 |
| Berogailu mota (egoitza nagusiak) | ||
| Gas sarea | 18.638 | % 78,9 |
| Fuel-olioa | 1.090 | % 4,6 |
| Elektrizitatea | 3.268 | % 13,8 |
| Gas botila | 72 | % 0,3 |
| Bestelakoak | 542 | % 2,3 |
| Aparkalekua eta ibilgailuak (egoitza nagusiak) | ||
| Aparkalekua | 9.546 | % 40,4 |
| Ibilgailu bat | 12.464 | % 52,8 |
| Bi ibilgailu edo gehiago | 4.146 | % 17,6 |
| Iturria: INSEE, RP2023. | ||
Ekonomia
Enplegua
2023 urtean 15-64 urteko 29.733 biztanleetatik 20.821 aktibo ziren (% 70,0), horietako 16.838 lanean (% 56,6) eta 3.984 langabezian (aktiboen % 19,1).
Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).
Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera
Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 19,1). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.
8.911 ez-aktibotik 3.930 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 44,1), 1.293 erretiraturik zeuden (% 14,5) eta 3.689 bestelako ez-aktibo ziren (% 41,4).
Ez-aktiboak
Lanbide-kategoria<ref group="oh">Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.</ref>
Udalerrian 25.750 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 16.838 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.<ref group="oh">Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.</ref>
Diru sarrerak
2023 urtean, diru-sarreren mediana 20.930 eurokoa zen, eta biztanleen % 30 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).
Departamenduarekiko konparaketa xehea
|
|---|
|
Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua) 18 urtez azpiko% 25,6 18-29 urte% 20,0 30-39 urte% 17,0 40-49 urte% 17,0 50-64 urte% 14,0 65-74 urte% 11,0 75 urte eta gehiago% 10,0 Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua) Jabeak% 6,0 Errentariak% 35,3 Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua) INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga). Jarduera-errenta% 73,9 Pentsio/erretiroak% 27,9 Ondarea, bestelakoak% 8,3 Gizarte-prestazioak% 5,3 Zuzeneko zergak−% 15,4 Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 67,9, ez-soldatapekoen errenta % 3,5, langabezia-sariak % 2,4. |
Belfortar ospetsuak
- François Joseph Heim (1787-1865), margolaria
- Louis-Gabriel-Charles Vicaire (1848-1900), poeta
- Jean-Pierre Chevènement (1939), politikaria
Hiri senidetuak
Galeria












