ئاڵای نەتەوەییی میسر سێ‌ڕەنگێکە کە لە سێ شریتی ئاسۆیی یەکسان بە ڕەنگەکانی سوور، سپی و ڕەشی ئاڵای ڕزگاریی عەرەبی پێکھاتووە، کە دەگەڕێتەوە بۆ سەردەمی شۆڕشی ١٩٥٢ی میسر. ئاڵاکە نیشانەی نەتەوەییی میسر، ھەڵۆی میسریی سەڵاحەدین، لە ناوەڕاستی شریتە سپییەکەدا ھەڵگرتووە.
ھێماکاری
لە ساڵی ١٩٥٢، ئەفسەرە ئازادەکانی میسر کە پاشا فاروقیان لە شۆڕشی ٢٣ی تەممووزدا لە کار خست، ھێمایەکی دیاریکراویان بۆ ھەر یەک لە سێ شریتەکەی ئاڵای شۆڕش و ڕزگاری دانا. شریتە سوورەکە ھێمایە بۆ خوێنی میسرییەکان لە شەڕی دژی داگیرکاریدا. شریتە سپییەکە ھێمایە بۆ پاکیی دڵی میسرییەکان. شریتە ڕەشەکەی خوار سپییەکە ھێمایە بۆ ئەو شێوازەی کە تاریکی تێیدا تێپەڕێنرا.
ھەڵۆکەی ناوەڕاست وەک ھەڵۆی میسریی سەڵاحەدین سەیر دەکرێت، کە لە خۆیدا ڕەنگدانەوەی بنەڕەتێکی زۆر کۆنترە لە مێژووی میسردا، چونکە نوێنەرایەتیی کەرکەدەنی میسری دەکات. لە میسری کۆندا، چەندین ھێرۆگلیف کەرکەدەنی میسری لەخۆ دەگرن لەوانەش ئەوەی کە وەک G1 لە پێڕستی نیشانەکانی گاردینەردا تۆمارکراوە – U+1313F 𓄿. باڵندەکە لای ئیسیس و موت لە ئایینی میسری کۆندا پیرۆز بووە.
ئاڵای شۆڕش و ڕزگاریی میسر، کە لە ٢٣ی تەممووزی ١٩٥٢ دیزاین کرا، دواتر بوو بە ئیلھامبەخش بۆ چەندین وڵاتی عەرەبی و لەلایەن زۆرێک لە دەوڵەتە عەرەبییەکانەوە پەسەند کرا. ھەمان سێ‌ڕەنگی ئاسۆیی لەلایەن عێراق، سوودان و یەمەن (و پێشتریش لیبیا و سووریا) بەکاردێت، تاکە جیاوازییش بوون (یان نەبوون)ی نیشانە نەتەوەیییە جیاکەرەوەکانە لەناو شریتە سپییەکەدا.
نەخشەی ڕەنگەکان
|
سوور | سپی | ڕەش | زێڕین |
|---|---|---|---|---|
| پانتۆن | PMS 186 |
– | PMS Black |
PMS 116
|
| RGB | 200, 16, 46 |
255, 255, 255 |
0, 0, 0 |
255, 205, 0
|
| Hexadecimal | #C8102E |
#FFFFFF |
#000000 |
#FFCD00
|
| CMYK | 0, 92, 77, 22 |
0, 0, 0, 0 |
0, 0, 0, 100 |
0, 20, 100, 0
|
مێژوو
گەشەسەندنی ئاڵای میسریی مۆدێرن سەرەتا لەلایەن خانەوادەی محەممەد عەلییەوە دیاری کرا، کە لە سەردەمی ئەواندا میسر لەگەڵ سوودان یەکیگرت، و دواتریش بەھۆی سەرھەڵدانی نەتەوەپەرستیی میسری و بیرۆکە شۆڕشگێڕییەکان لەناو سوپای میسردا.
خانەوادەی محەممەد عەلی (١٨٠٥–١٩٢٢)
کاتێک محەممەد عەلی بە سەرکەوتوویی دەسەڵاتی لە میسر گرتە دەست، لەو کاتەدا وڵاتەکە بە فەرمی ئەیالەتێکی (ئەیالەتی میسر) ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی بوو. بەڵام، بە درێژایی سەردەمی حوکمڕانیی ئەو، و ھەروەھا کوڕەکان و نەوەکانی، میسر سەربەخۆیییەکی دیفاکتۆی ھەبوو وەک خێدیڤاتێکی سەربەخۆ. بۆ مانای سێ ئەستێرە و مانگەکە پێشنیار کراوە کە ئەمە بۆ ھێماکردن بووە بۆ سەرکەوتنی سوپاکانی لە سێ کیشوەر (ئەفریقا، ئاسیا، و ئەورووپا)، و سەروەریی خۆی بەسەر میسر، سوودان، و حیجازدا. لێکچوونەکەی لەگەڵ ئاڵای ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی بە ئەنقەست بوو، چونکە محەممەد عەلی تەماحی گەورەی ھەبوو بۆ لابردنی خانەوادەی عوسمانی، و دەستبەسەرداگرتنی تەختی سوڵتانی بۆ خۆی.
میسر ئەم ئاڵایەی ھێشتەوە تەنانەت دوای ئەوەی سەروەریی فەرمیی عوسمانی لە ساڵی ١٩١٤ کۆتایی ھات، کاتێک میسر وەک سوڵتاننشینێک و پارێزراوی بەریتانیا ڕاگەیەندرا.
دوای شۆڕشی عورابی لە ١٨٨٢، ھێزەکانی بەریتانیا وڵاتەکەیان داگیرکرد، کە بووە ھۆی زیاترکردنی تووڕەییی نەتەوەیی. ئەمە لە شۆڕشی ١٩١٩ گەیشتە لووتکە، کاتێک ھەم ئاڵا سوورەکە کە لەلایەن محەممەد عەلییەوە ناسێندرابوو، و ھەم ئاڵایەکی سەوزی تایبەت کە مانگ و خاچێکی ھەڵگرتبوو لە خۆپیشاندانەکانی دژی بەریتانییەکاندا بەکارھێنران (ئەمەی دوایییان ھێمای ئەوە بوو کە ھەردوو کۆمەڵگەی موسڵمان و مەسیحیی میسر پشتگیرییان لە بزووتنەوەی نەتەوەییی میسر دەکرد دژی داگیرکارییەکە).
شانشینی میسر (١٩٢٢–١٩٥٣)
لە ساڵی ١٩٢٢، شانشینی یەکگرتوو ڕەزامەندیی دەربڕی لەسەر دانپێدانانی فەرمی بە سەربەخۆییی میسر، بەڵام تەنھا بەو مەرجەی کە سوڵتانی میسر، فوئادی یەکەم، نازناوەکەی بگۆڕێت بۆ پاشا. لەکاتی ئەنجامدانی ئەوەدا، پاشا فوئادی ئێستا مەرسومێکی شاھانەی دەرکرد کە بە فەرمی ئاڵایەکی نەتەوەییی نوێی پەسەند کرد کە پێکھاتبوو لە مانگێکی سپی لەگەڵ سێ ئەستێرەی سپی لەسەر پاشبنەمایەکی سەوز.
بە فەرمی، و بەپێی ماڵپەڕی فەرمیی سەرۆکایەتیی میسر، سێ ئەستێرە سپییەکە نوێنەرایەتیی سێ ئایینەکە دەکەن: ئیسلام، مەسیحییەت و جوولەکایەتی بۆچوونەکانی تر پێشنیار دەکەن کە ھێمایەکە بۆ سێ ناوچە پێکھێنەرەکەی شانشین، کە بریتین لە میسر، نوبیا، و سوودان، لەکاتێکدا ڕەنگی سەوز ئاماژەیە بۆ سروشتی کشتوکاڵیی وڵاتەکە.
کۆماری میسر (١٩٥٣–١٩٥٨) – بزووتنەوەی ئەفسەرە ئازادەکانی میسر
دوای شۆڕشی ١٩٥٢، ئەفسەرە ئازادەکانی میسر ئاڵای شانشینیان ھێشتەوە، بەڵام ھەروەھا ئاڵای شۆڕش و ڕزگارییان ناساند کە لە شریتە ئاسۆیییەکانی سوور، سپی، و ڕەش پێکھاتبوو، لەگەڵ نیشانەی شۆڕش، ھەڵۆی سەڵاحەدین، لە شریتی ناوەڕاستدا. ئەم وەشانە سەرەتایییەی ھەڵۆکە کەمێک جیاوازە لەوەی کە دواتر پەسەند کرا. تەنانەت کاتێک شانشین بە فەرمی ھەڵوەشێنرایەوە بە ڕاگەیاندنی کۆمار لە ١٨ی تەممووزی ١٩٥٣، ئاڵای شانشین لە بەکارھێنانی فەرمیدا مایەوە، تا ئەو کاتەی جەمال عەبدولناسر پێکھێنانی یەکێتییەکی سیاسیی ناوچەییی نوێی ڕاگەیاند و ناوەکەی گۆڕی بۆ کۆماری یەکگرتووی عەرەبی لە ساڵی ١٩٥٨دا. ئاڵا نوێیەکە ھێمایەک بوو بۆ دابڕان لە ئاڵا بە ئیلھام وەرگیراوەکان لە عوسمانییەکانەوە لە سەردەمی پاشایەتیدا، کە جەختی دەخستە سەر نەتەوەپەرستیی عەرەبی کە ئەوکات لەلایەن حکومەتەکەی ناسرەوە پشتیوانی دەکرا.
کۆماری یەکگرتووی عەرەبی – یەکێتیی میسر و سووریا لە سەردەمی سەرۆک جەمال عەبدولناسر (١٩٥٨–١٩٧٢)
لە ساڵی ١٩٥٨، سووریا لەگەڵ میسر یەکیگرت بۆ پێکھێنانی کۆماری یەکگرتووی عەرەبی (UAR) و ئاڵایەکی نەتەوەییی پەسەند کرد کە لەسەر بنەمای ئاڵای ڕەسەنی ڕزگاریی میسری دوای شۆڕش دروست کرابوو، بەڵام بە دوو ئەستێرەی سەوزەوە (کە نوێنەرایەتیی ھەردوو وڵاتی یەکێتییەکەیان دەکرد) لە شوێنی ھەڵۆی پێشووی میسری لەناو شریتە سپییەکەدا. وەشانێکی دەستکاریکراوی ئەو ھەڵۆیەش وەک نیشانەی دەوڵەتی UAR پەسەند کرا. ئاڵاکە بە ٢ ئەستێرە سەوزەکەیەوە، کە نوێنەرایەتیی دوو نەتەوە پێکھێنەرەکەی دەکرد، وەک ئاڵای نەتەوەییی سووریا بەکارھێنرا تا کاتی لەکارخستنی بەشار ئەسەد لە کانوونی یەکەمی ٢٠٢٤. ھەروەھا بۆ ماوەیەکی کورت لەلایەن کۆماری عەرەبیی یەمەنەوە بۆ ماوەی دوو مانگ لە ساڵی ١٩٦٢ بەکارھێنرا.
 نەخشەی ڕەنگەکان |
سوور | سپی | سەوز | ڕەش |
|---|---|---|---|---|
| RGB | 206/17/38 |
255/255/255 |
0/122/61 |
0/0/0
|
| Hexadecimal | #CE1126FF |
#FFFFFFFF |
#007A3DFF |
#000000FF
|
| CMYK | 0/92/82/19 |
0/0/0/0 |
100/0/50/52 |
0/0/0/100
|
فیدراسیۆنی کۆمارە عەرەبییەکان (١٩٧٢–١٩٨٤) – ھەوڵێکی یەکێتیی ناوچەیی لەلایەن موعەممەر قەزافییەوە
ھەرچەندە سووریا لە ساڵی ١٩٦١ لە UAR کشایەوە، بەڵام میسر بەردەوام بوو لە بەکارھێنانی ناوی فەرمیی کۆماری یەکگرتووی عەرەبی تا ساڵی ١٩٧١، کاتێک وڵاتەکە بە فەرمی ناوی گۆڕدرا بۆ کۆماری عەرەبیی میسر. لە ساڵی ١٩٧٢، کاتێک میسر فیدراسیۆنی کۆمارە عەرەبییەکانی لەگەڵ سووریا و لیبیا پێکھێنا، ئاڵای UAR (کە سووریا دیزاینەکەی دواتر بۆ ئاڵاکەی خۆی بەکارھێنایەوە، ھەشت ساڵ دواتر) بە ئاڵایەکی ھاوبەش بۆ فیدراسیۆنەکە جێگەی گیرایەوە، کە جارێکی تر لەسەر بنەمای ئاڵای ڕزگاریی عەرەبی بوو. دوو ئەستێرە سەوزەکەی ناو شریتە سپییەکە بە ھەڵۆی قوڕەیش جێگەیان گیرایەوە، کە پێشتر و پێش پێکھێنانی UAR لە ١٩٥٨ نیشانەی دەوڵەتی سووریا بوو. ھەڵۆی قوڕەیش ھەروەھا وەک نیشانەی دەوڵەتی فیدراسیۆنەکە پەسەند کرا.
 نەخشەی ڕەنگەکان |
سوور | سپی | ڕەش | زێڕین |
|---|---|---|---|---|
| RGB | 206/17/38 |
255/255/255 |
0/0/0 |
239/187/34
|
| Hexadecimal | #ce1126 |
#FFFFFF |
#000000 |
#efbb22
|
| CMYK | 0/92/82/19 |
0/0/0/0 |
0/0/0/100 |
0/22/86/6
|
کۆماری عەرەبیی میسر (١٩٨٤–ئێستا)
لەکاتێکدا فیدراسیۆنی کۆمارە عەرەبییەکان لە ساڵی ١٩٧٧ ھەڵوەشایەوە، میسر ئاڵای فیدراسیۆنەکەی ھێشتەوە تا ٤ی تشرینی یەکەمی ١٩٨٤، کاتێک ھەڵۆی زێڕینی قوڕەیش لەناو شریتە سپییەکەدا (و لەسەر نیشانەی دەوڵەتیش) بە ھەڵۆی سەڵاحەدین (وەشانی ١٩٥٨ لەجیاتی وەشانی ١٩٥٢) جێگەی گیرایەوە. ئەو قەڵغانەی کە ھەڵۆکە ھەڵیگرتووە بە تەواوی بە زێڕین و سپی ڕەنگ کراوە، بەپێچەوانەی ئەو ڕەنگانەی کە لەسەر قەڵغانی نیشانەی دەوڵەتی میسر دەبینرێن.
ڕێساکانی بەڕێوەبردنی ھەڵکردنی ئاڵا
ئاڵاکە لەسەر ھەموو بینا حکومییەکانی میسر ھەڵدەکرێت لە ڕۆژانی ھەینی، پشووە نەتەوەیییەکان، دانیشتنی کردنەوەی ئەنجومەنی نوێنەران، و ھەر بۆنەیەکی تر کە لەلایەن وەزیری ناوخۆوە دیاری بکرێت. ئاڵاکە ڕۆژانە لەسەر بنکە سنوورییەکان، بیناکانی گومرگ، کونسوڵخانەکانی میسر، و باڵیۆزخانەکان لە دەرەوەی وڵات لە ڕۆژی شۆڕش (٢٣ی تەممووز)، و پشووە نەتەوەیییەکانی تر ھەڵدەکرێت، ھەروەھا لە کاتی سەردانی سەرۆکی میسر بۆ ئەو وڵاتەی کە میوانداریی نوێنەرایەتییە دیپلۆماسییەکە دەکات.
بێڕێزیکردن بە ئاڵاکە بە ھەر شێوەیەک بێت تاوانێکە و بەپێی یاسا سزای لەسەرە چونکە ئاماژەیە بۆ سووکایەتیکردن بە دەسەڵاتی دەوڵەت. حوکمە سزایییەکان ھەروەھا بێڕێزیکردن بە ئاڵای بیانی یان نیشانەی نەتەوەییی وڵاتانی تریش دەگرێتەوە.
ئەمانەش ببینە
- ئاڵای عێراق
- ئاڵای سوودان
- ئاڵای میرنشینە یەکگرتووە عەرەبییەکان
- ئاڵای یەمەن، کە لەسەر بنەمای سێ‌ڕەنگی کۆماریی میسر دروست کراوە
سەرچاوەکان
- «Egypt Flag». Egypt State Information Service. لە ڕەسەنەکە لە ١٣ی تشرینی دووەمی ٢٠١٠ ئەرشیڤ کراوە. لە ١٣ی تەممووزی ٢٠١٠ ھێنراوە.
- دەروازەی میسر
