factograf
CA

Jordanita

Jordanita
All data from the card 26
Fórmula química
Pb14(As,Sb)₆S23
Epònim
Hermann Jordan
Localitat tipus
Pedrera Lengenbach, Fäld, Vall de Binn, Valais, Suïssa
Categoria
sulfurs > sulfosals
Nickel-Strunz 10a ed.
02.JB.30a
Nickel-Strunz 9a ed.
2.JB.30a
Nickel-Strunz 8a ed.
II/D.06
Dana
3.3.1.1
Heys
5.6.6
Sistema cristal·lí
monoclínic
Estructura cristal·lina
a = 8.918(1) Å, b = 31.899(4) Å, c = 8.462(1) Å, β = 117.79(1)°
Grup puntual
2/m - prismàtica
Color
gris plom fosc, irisacions
Exfoliació
perfecta
Fractura
concoidal
Tenacitat
fràgil
Duresa (Mohs)
3
Lluïssor
metàl·lica
Color de la ratlla
negre
Densitat
6,4
Propietats òptiques
anisotròpica
Pleocroisme
visible
Impureses comunes
Tl
Estatus IMA
mineral heretat (G)
Any d'aprovació
1864
Símbol
Jrd

La jordanita és un mineral de la classe dels sulfurs. Rep el seu nom del científic alemany H. Jordan (1808–1887) que va descobrir-la l'any 1864 a la pedrera Lengenbach, a la comuna de Binn (Suïssa).

Característiques

És un sulfur de plom que té parcialment substituït el sofre per arsènic i una mica d'antimoni, pel que es considera un derivat de la galena. A més, és freqüent que porti com a impuresa l'element tal·li. Cristal·litza en el sistema monoclínic i la seva fractura és concoidal. Té una duresa 3 a l'escala de Mohs, la mateixa que la calcita. Forma una sèrie de solució sòlida amb la geocronita, de la qual és isostructural.

Segons la classificació de Nickel-Strunz, la jordanita pertany a «02.JB: Sulfosals de l'arquetip PbS, derivats de la galena, amb Pb» juntament amb els següents minerals: diaforita, cosalita, freieslebenita, marrita, cannizzarita, wittita, junoita, neyita, nordströmita, nuffieldita, proudita, weibul·lita, felbertalita, rouxelita, angelaite, cuproneyita, geocronita, kirkiita, tsugaruita, pillaita, zinkenita, scainiita, pellouxita, chovanita, aschamalmita, bursaita, eskimoita, fizelyita, gustavita, lil·lianita, ourayita, ramdohrita, roshchinita, schirmerita, treasurita, uchucchacuaita, ustarasita, vikingita, xilingolita, heyrovskýita, andorita IV, gratonita, marrucciïta, vurroïta i arsenquatrandorita.

Formació i jaciments

Apareix en roques dolomites, enriquides en els elements arsènic i plom, que han sofert metamorfisme. També s'ha trobat en filons epitermals de baixa temperatura, en vetes de quars-or, i fins i tot a xemeneies submarines. Sol trobar-se associada a altres minerals com: tennantita, seligmannita, dufrenoysita, boulangerita, semseyita, quadratita, guettardita, zinkenita, tsugaruita, kirkiïta, enargita, esfalerita o galena.

Read next

In 14 languages

Text from Wikipedia, CC BY-SA 4.0 · Source article