Prangko (basa Walanda: franco; basa Inggris: postage stamp; sakapeung disebut ogé parangko dina basa lisan) nyaéta carik kertas leutik anu miboga harga tinangtu, boh dina wangun pasagi, bunder, atawa wangun séjénna, anu ditémpélkeun dina surat atawa kiriman pos séjénna salaku bukti yén biaya pangiriman geus dibayar lunas ku nu ngirim.
Etimologi
Kecap "prangko" asalna tina basa Walanda franco. Ieu istilah mimitina dipaké pikeun nandakeun yén hiji surat geus "bébas ongkos" (free of charge) sabab biayana geus dibayar di hareup ku nu ngirim. Dina kamekaranana, ieu kecap diserep kana basa Sunda sarta sakapeung diucapkeun "parangko" alatan gejala anaptiksis (nambahan sora vokal panyambung).
Sajarah
Dunya
Sistim prangko munggaran diwanohkeun ku Sir Rowland Hill di Britania Raya dina taun 1840. Prangko munggaran di dunya kawentar ku sebutan Penny Black, anu némbongkeun gambar Ratu Victoria.
Indonésia
Prangko munggaran di Indonésia (harita Hindia Walanda) medal dina kaping 1 April 1864. Ieu prangko miboga warna beureum Carmine, hargana 10 sén, sarta némbongkeun gambar Raja Willem III tina Walanda.
Fungsi jeung Karakteristik
Dumasar kana aturan hukum, prangko miboga sababaraha fungsi utama:
- Bukti Pamayaran: Salaku tanda sah yén tarif pos geus dibayar.
- Média Komunikasi jeung Édukasi: Némbongkeun kabeungharan budaya, flora, fauna, sarta kajadian sajarah hiji bangsa.
- Alat Promosi: Ngawanohkeun pariwisata atawa program pamaréntah (contona: Séri Wakatobi Wave atawa Séri Manggis).
Filateli
Kagiatan ngumpulkeun, nyimpen, sarta nalungtik prangko disebut Filateli. Jalma nu ngalakukeunana disebut filatelis. Katalog internasional anu sering dianggo ku kolektor nyaéta katalog Scott, Stanley Gibbons, sarta platform digital saperti Colnect.
