دولت فدرال ایالات متحده آمریکا (به انگلیسی: Federal government of the United States) دولت فدرال کشور ایالات متحده آمریکا است که بر ۵۰ ایالت، ناحیهٔ واشینگتن، دی.سی. (پایتخت کشور)، ۵ قلمروی خودگردان اصلی و چندین جزیره کوچک حاشیهای اعمال قدرت میکند. دولت فدرال از سه قوه متمایز تشکیل میشود: مقننه، مجریه و قضاییه، که قانون اساسی ایالات متحده آمریکا وظایف و اختیارات این سه قوه را به ترتیب به کنگره ایالات متحده آمریکا، رئیسجمهور ایالات متحده آمریکا و قوه قضاییه فدرال ایالات متحده آمریکا اعطا کرده است. قدرت و وظایف این قوهها به وسیله کنگره تعیین و تصویب میشود. برای مثال میتوان به تأسیس وزارتخانههای قوه مجریه فدرال ایالات متحده آمریکا و دیوان عالی ایالات متحده آمریکا اشاره کرد.
در قانون اساسی ایالات متحده آمریکا با صراحت بر نظام فدرالی تصریح شده و یک نوع تقسیم کار مشخص میان دولت فدرال و دولتهای ایالتی در نظر گرفته شده است. در حقیقت هر ایالت در امور داخلی خود دارای اختیارات کامل است و صرفاً در امور خارجی، ارتش، ضرب و چاپ سکه و اسکناس واعلان جنگ به دولت فدرال اختیار داده شده است. البته طی دو قرن گذشته به ویژه بعد از اجرای طرحهای رفاهی، اختیارات و مسئولیت دولت فدرال در امور اجتماعی و اقتصادی افزایش یافته است. اما در مقایسه با دیگر کشورها، دولت فدرال آمریکا از نقش به مراتب کمتری در امور داخلی ایالتها برخوردار است.
قانون اساسی در فصول مختلف میزان و سهم هر یک از واحدهای سیاسی تشکیل دهنده کشور را مشخص کرده و در عین حال محدودیتهای قانونی را برای دولت فدرال و دولتهای ایالتی در نظر گرفته است.
قوه مقننه


کنگره ایالات متحده آمریکا، بر اساس اصل اول قانون اساسی، قوه مقننه دولت فدرال است. این کنگره دومجلسی است و مشتمل بر مجلس نمایندگان ایالات متحده آمریکا و مجلس سنای ایالات متحده آمریکا است.
قوه مجریه






رئیسجمهور
اختیارات و وظایف
قوه مجریه در اصل دوم قانون اساسی ایالات متحده آمریکا ایجاد شده، اصلی که قدرت اجرایی را در اختیار یک رئیسجمهور ایالات متحده قرار میدهد. رئیسجمهور هم رئیس کشور (اجراکننده اعمال تشریفاتی) و هم رئیس دولت (مقام عالی اجرایی) است. قانون اساسی رئیسجمهور را «هدایت میکند تا مراقب باشد قوانین به درستی اجرا شوند» و رئیسجمهور را ملزم میکند سوگند بخورد یا تأیید کند که «از قانون اساسی ایالات متحده صیانت، حمایت و دفاع» کند. بسیاری از کارهای ریاست جمهوری از طریق فرمانهای اجرایی، ابلاغیههای ریاست جمهوری، و یادداشتهای ریاست جمهوری انجام میشوند.
رئیسجمهور فرمانده کل نیروهای مسلح ایالات متحده آمریکا است. بر اساس اصل دوم قانون اساسی ایالات متحده آمریکا، رئیسجمهور اختیار این را داراست که «سفرا و وزرا» را به حضور بپذیرد؛ از این اقتدار برخوردار است تا روابط خارجی را بگرداند، عموماً تنها کسی شمرده میشود که اختیار به رسمیت شناختن دیپلماتیک را داراست، و دیپلمات ارشد ایالات متحده است، گرچه کنگره نقش مهمی در خصوص قانونگذاری در سیاست خارجی دارد، و میتواند برای مثال، " حصر تجاری اعمال کند، علیه یک کشور خارجی که رئیسجمهور آن را به رسمیت شناخته اعلان جنگ کند، یا از تخصیص بودجه برای سفارتخانه ای در آن کشور خودداری کند. رئیس جمهور همچنین میتواند معاهدهها را مذاکره و امضا کند، اما تصویب آنها نیاز به رای دو سوم سنا دارد.
اصل دوم قانون اساسی بیان میکند که رئیسجمهور باید، قضات، سفرا، دیگر وزرا و کنسولها، و قضات دیوان عالی و دیگر مأموران ایالات متحده را نامزد و با مشورت و مجوز سنا منصوب کند و بیان میکند که کنگره میتواند بر اساس قانون انتصاب مسئولان دون پایه تر را چنانکه صلاح میدانند به خود رئیسجمهور، دادگاهها یا روسای وزارت خانهها واگذارند.
معاون رئیس جمهور
معاون رئیسجمهور پس از رئیسجمهور دومین مقام ارشد قوه مجریه دولت فدرال ایالات متحده است و در خط جانشینی ریاست جمهوری رتبه اول را دارد. معاون رئیسجمهور همچنین به عنوان رئیس مجلس سنا یک مقام ارشد در قوه مقننه هم هست. در این سمت، معاون رئیسجمهور اختیار ریاست در جلسات مجلس سنا را دارد، اما حق رأی ندارد، مگر برای رأی دادن به شکست تساوی ۵۰–۵۰ میان سناتورها. معاون رئیسجمهور به همراه رئیسجمهور برای یک دوره چهار ساله بهطور غیرمستقیم توسط مردم از طریق مجمع گزینندگان انتخاب میشود. مقام معاون ریاستجمهوری در دوران معاصر دارای قدرت قابل توجهی است و به عنوان بخشی جداییناپذیر از دولت رئیسجمهور دیده میشود. در حالی که ماهیت دقیق نقش در دوره هر رئیسجمهور متفاوت است، بیشتر معاونین در دوره معاصر به عنوان مشاور اصلی ریاست جمهوری، شریک حاکم و نماینده رئیسجمهور خدمت میکنند. معاون رئیسجمهور همچنین عضو قانونی شورای امنیت ملی است و بنابراین نقش مهمی در امور امنیت ملی دارد. با گسترش نقش معاون رئیسجمهور در قوه مجریه، نقش او در قوه مقننه کمتر شده است. به عنوان مثال، معاونان رئیسجمهور اکنون به ندرت برای ریاست جلسات در سنا حاضر میشوند.
هیئت دولت، وزارتخانهها و سازمانهای اجرایی
اصل دوم، بخش ۲ قانون اساسی، تشکیل کابینه ریاستجمهوری را مقرر میدارد. نقش کابینه، مشاوره به رئیسجمهور و اجرای برنامهها و قوانین دولت فدرال است. کابینه متشکل از معاون رئیسجمهور و رؤسای ۱۵ وزارتخانه اجرایی است. این وزارتخانهها عبارتاند از: وزارتخانههای امور خارجه، خزانهداری، دفاع، دادگستری، کشور (داخلی)، کشاورزی، بازرگانی، کار، بهداشت و خدمات انسانی، مسکن و توسعه شهری، ترابری، انرژی، آموزش، امور کهنهسربازان و امنیت داخلی.[37] علاوه بر این، هفت عضو دیگر نیز در کابینه حضور دارند که توسط رئیسجمهور منصوب میشوند. این افراد عبارتاند از: رئیس کارکنان کاخ سفید، رئیس آژانس حفاظت از محیط زیست، رئیس دفتر مدیریت و بودجه، نماینده تجاری ایالات متحده، سفیر ایالات متحده در سازمان ملل متحد، رئیس شورای مشاوران اقتصادی و رئیس اداره کسبوکارهای کوچک.
رؤسای این ۱۵ وزارتخانه توسط رئیسجمهور انتخاب شده و با «مشورت و تأیید» سنای ایالات متحده منصوب میشوند. پس از تأیید، این «وزرا» (اعضای کابینه) تا زمانی که رئیسجمهور بخواهد، در سمت خود باقی میمانند. علاوه بر وزارتخانههای اجرایی، شماری از نهادهای ستادی در قالب «دفتر اجرایی رئیسجمهور» (EOP) سازماندهی شدهاند؛ نهادی که در سال ۱۹۳۹ توسط رئیسجمهور فرانکلین دی. روزولت تأسیس شد.[38] نظارت بر دفتر اجرایی رئیسجمهور بر عهده رئیس کارکنان کاخ سفید است. این دفتر شامل کارکنان کاخ سفید، شورای امنیت ملی، دفتر مدیریت و بودجه، شورای مشاوران اقتصادی، شورای کیفیت محیط زیست، دفتر نماینده تجاری ایالات متحده، دفتر سیاستگذاری ملی کنترل مواد مخدر و دفتر سیاستگذاری علم و فناوری است. در خارج از چارچوب دفتر اجرایی رئیسجمهور و وزارتخانههای اجرایی، تعدادی سازمان مستقل نیز وجود دارند. از جمله این سازمانها میتوان به سرویس پستی ایالات متحده (USPS)، ناسا (NASA)، آژانس اطلاعات مرکزی (CIA)، آژانس حفاظت از محیط زیست (EPA) و آژانس توسعه بینالمللی ایالات متحده (USAID) اشاره کرد. همچنین شرکتهای دولتی متعددی وجود دارند که از آن جمله میتوان به «شرکت فدرال بیمه سپرده» و «شرکت ملی راهآهن مسافربری» اشاره کرد.
قوه قضائیه

قوه قضائیه بر اساس اصل سوم قانون اساسی، قوانین را توضیح میدهد و اعمال میکند. این قوه این کار را از طریق استماع و نهایتاً صدور حکم در خصوص پروندههای گوناگون حقوقی انجام میدهد.
برآورد قوه قضائیه فدرال
بخش اول اصل سوم قانون اساسی ایالات متحده دیوان عالی ایالات متحده آمریکا را ایجاد میکند و به کنگره ایالات متحده اجازه میدهد دادگاههای پایینتر را در صورت بروز نیاز تأسیس کند. بخش اول همچنین برای همگی قضات فدرال شغل مادام العمر ایجاد میکند و بیان میدارد که حقوق آنها نباید در دوره حضور شان در این سمتها کم شود. بخش دوم اصل دوم بیان میکند که همه قضات فدرال باید از سوی رئیسجمهور منصوب شوند و مورد تأیید مجلس سنای ایالات متحده آمریکا. قرار بگیرند.
صلاحیت اختصاصی دولت فدرال
- ضرب سکه و چاپ اسکناس
- برقراری روابط خارجی
- تنظیم روابط تجاری با کشورهای خارجی و در میان ایالتها
- تشکیل ارتش و نیروی دریایی
- اعلان جنگ
- تشکیل دادگاههای عالی از جمله دیوان عالی فدرال
- تأسیس واداره پست
- تدوین قوانین
صلاحیت مشترک دولت فدرال و ایالتها
- وضع قوانین
- اخذ وام و قرض
- تأسیس دادگاه
- وضع قوانین و حراست از آنها
- تأسیس بانک
- پرداخت هزینههای رفاه اجتماعی
- ایجاد خدمات عمومی
صلاحیت اختصاصی دولتهای ایالتی
- تشکیل دولتهای محلی
- تنظیم روابط تجاری داخلی
- برپایی انتخابات
- تأیید اصلاحیههای قانون اساسی فدرال
- رسیدگی به بهداشت عمومی و رفتارهای اجتماعی
- اعمال قدرت و دفاع از موارد تصریح شده در قانون اساسی
بخشی از موارد منع شده توسط قانون اساسی
برای دولت فدرال
- وضع مالیات بر صادرات ایالتی با ایالتهای دیگر
- تغییر مرز جغرافیایی ایالتها
برای دولت فدرال و دولتهای ایالتی
- نفی اصالت نجبا
- برقراری برده داری (بر اساس اصلاحیه سیزدهم)
- بازداری شهروندان از حق رأی به دلیل نژاد، رنگ پوست یا سوابق برده بودن
(بر اساس اصلاحیه پانزدهم)
- بازداری شهروندان از حق رأی به دلیل جنسیت (بر اساس اصلاحیه نوزدهم)
برای دولتهای ایالتی
- وضع مالیات بر صادرات و واردات
- ضرب سکه و چاپ اسکناس
- ورود به پیمانهای خارجی
- برهم زدن توافقات الزامآور
- جلوگیری از حق شهروندی و برابر کلیه افراد در مقابل قانون.
بدین ترتیب مشخص میشود که مسائل اجتماعی، فرهنگی، آموزشی و اقتصادی عمدتاً در حوزه اختیارات و مسئولیت دولتهای ایالاتی است و دولت فدرال از سهم اندکی برخوردار است.